15/12/2025
म आज ७८ वर्षको भएँ ।
र यदि तपाईं २० वा ३० को दशकमा हुनुहुन्छ भने, आज म तपाईंलाई कसैले मलाई छिटो भनेको भए राम्रो हुन्थ्यो भन्ने कुरा भन्न चाहन्छु।
मेरो जीवनमा सफलता बुद्धिमत्ताबाट आएन।
साँचो कुरा के हो भने— म त्यति बुद्धिमान पनि थिइनँ।
म विद्यालयमा पड्दैनथे, काट्थेँ मात्रै,
सर्फिङ गर्थेँ,
गलत साथीहरूसँग हिँड्थेँ।
मलाई बचाउने कुरा बुद्धि होइन,
अनुशासन थियो।
त्यसैले म सेनामा भर्ती भएँ।
मलाई संरचना चाहिएको थियो,
दबाब चाहिएको थियो,
गल्तीको परिणाम भोग्नुपर्ने अवस्था चाहिएको थियो।
र मैले ती सबै पाएँ।
म मरीन कोर्प्समा हुँदा दुई पटक कोर्ट–मार्शल भएँ।
अचम्म लाग्न सक्छ—
तर त्यो मेरो जीवनको सबैभन्दा राम्रो कुरा बन्यो।
किनभने सेनाले मलाई एउटा कुरा सिकायो,
जुन विद्यालयले कहिल्यै सिकाउँदैन—
“बहाना छैन। झूट छैन। छोटो बाटो छैन।”
मेरो जीवनको सबैभन्दा ठूलो मोड त्यतिबेला आयो
जब मैले अन्ततः पूरै सत्य बोल्ने साहस गरेँ।
आधा होइन,
सजिलो संस्करण होइन,
सबै कुरा।
मैले आफ्ना सबै गल्ती स्वीकार गरेँ।
र त्यतिबेला एउटा चमत्कार भयो—
सत्यले मलाई स्वतन्त्र बनायो।
मैले ढिलो गरी बुझेको पाठ यो हो—
झूट बोल्न ऊर्जा लाग्छ।
सत्य बोल्दा ऊर्जा फर्किन्छ।
तपाईं ठूला गल्ती गर्न सक्नुहुन्छ।
तर यदि तिनलाई स्वीकार गर्नुभयो भने,
तपाईं बढ्नुहुन्छ।
यदि लुकाउनुभयो भने,
ती गल्तीहरूले तपाईंलाई नियन्त्रण गर्छन्।
अर्को कुरा, जुन मैले ढिलो सिकेँ—
कहिल्यै पढ्न छोड्नु हुँदैन।
उमेर बढ्दै जाँदा
मलाई थाहा भयो—
म कति थोरै जान्दो रहेछु।
त्यसैले आज पनि म नोट लिन्छु,
आज पनि सुन्छु,
आज पनि सिक्छु।
धेरै मानिस विद्यालय छोड्नेबित्तिकै
सिक्न छोड्छन्।
त्यही क्षणबाट
जीवनले सबैभन्दा कठोर पाठ सिकाउन थाल्छ।
त्यसैले,
शिक्षक सावधानीपूर्वक छान्नुहोस्।
बोल्नेबाट होइन,
गरेका मानिसबाट सिक्नुहोस्।
घर कहिल्यै नकिन्नेबाट रियल इस्टेट नसीक्नुहोस्।
कहिल्यै तलब नबाँडेकोबाट व्यापार नसीक्नुहोस्।
अनि एउटा सत्य,
जुन धेरैलाई मन पर्दैन—
विद्यालयले गल्तीलाई सजाय दिन्छ।
जीवनले गल्तीबाट सिक्नेलाई पुरस्कार दिन्छ।
बच्चाले हिँड्न कसरी सिक्छ?
लडेर।
तर वयस्कलाई
असफलताबाट डराउन सिकाइन्छ।
त्यही डरले मानिसलाई पछाडि राख्छ।
आजको समयमा
आर्थिक शिक्षा पहिलेभन्दा धेरै महत्त्वपूर्ण छ।
पेन्सन हराउँदै गएका छन्।
महँगी बढ्दै छ।
बजार फेरि पनि ढल्नेछ।
तपाईंको भविष्यको जिम्मेवारी
तपाईं आफैंको हो।
न सरकार,
न रोजगारदाता,
न कुनै प्रणाली
तपाईंलाई बचाउन आउँदैछ।
सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण सीप
धन कमाउनु होइन।
सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा हो—
आफूलाई विकास गर्नु।
तपाईंको सोच,
तपाईंको अनुशासन,
तपाईंको सत्य बोल्ने साहस,
र तपाईंको निरन्तर सिक्ने इच्छा।
यिनैले मलाई यहाँसम्म ल्याए।
र यही कुराले
तपाईंलाई पनि अगाडि बढाउनेछ।
