11/02/2026
Een Midden-Romeinse nederzetting en grafveld te Londerzeel
In de zomer van 2022 werden tijdens een opgraving aan de Acacialaan in Londerzeel een Romeinse nederzetting en grafveld ontdekt naar aanleiding van de bouw van een nieuw retail- en bedrijvenpark. Het komt niet vaak voor dat zowel een nederzetting als het bijhorende grafveld worden opgegraven, waardoor zowel inzicht in het leven als de dood kan worden verkregen van de lokale bewoners in de Romeinse periode. De resultaten van dit onderzoek zijn nu allemaal gepubliceerd in een eindverslag dat je kan raadplegen via onderstaande link.
Onze archeologen troffen in het noorden van het projectgebied een nederzetting aan met een hoofdgebouw, enkele kleinere bijgebouwen en een greppel die het geheel afbakende. Het hoofdgebouw is van het huistype IIC en wordt gedateerd tussen 50 en 200 na Chr. Binnen het gebouw werd handgevormd aardewerk gevonden, wat doorsnee werd gebruikt voor alledaagse activiteiten zoals koken, eten en het bewaren van goederen. Rondom de nederzetting werd een greppel gegraven die een duidelijke scheiding vormde tussen het woongedeelte enerzijds en het grafveld in het zuidwesten anderzijds.
Op zo’n 70m ten zuidwesten van de nederzetting werd een grafveld aangetroffen. Het gaat om 43 brandrestengraven waarbij de overledene samen met eventuele grafgiften werd verbrand op een gezamenlijke grafstapel (ustrinum) en vervolgens in een kuil werd geplaatst samen met de resten van de brandstapel en bijgiften. Van de brandstapel zijn geen archeologische resten teruggevonden, maar de kuilen waarin de crematieresten en bijgiften werden gedeponeerd zijn wel bewaard gebleven.
De grafgiften omvatten voornamelijk aardewerk voor het consumeren van eten en drinken zoals borden, kommen, kruikwaar, bekers en potten. Dit is typerend voor grafgiften uit de Romeinse periode waarbij gegeten en gedronken werd tijdens het begrafenisritueel. Doordat de vondsten werden meegegeven in het graf dat daarna wordt toegedekt geeft dit voor onze archeologen een duidelijke en gesloten context wat een vrij goede datering toelaat. Zo konden de graven gedateerd worden in de Midden-Romeinse periode tussen 70 en 200 na Chr. met een voorkeursdatering voor 100-150 na Chr.
We kunnen dan ook concluderen dat de resultaten van de opgraving van Londerzeel-Acacialaan van groot belang zijn om meer inzicht te verkrijgen in de Romeinse samenleving in het Civitas Nerviorum. Een Romeinse nederzetting met bijhorend grafveld en de grote diversiteit aan vondsten binnenin het grafveld worden slechts zelden aangetroffen op eenzelfde site. Zo blijft INDAR zich verder inzetten voor het onderzoeken van deze interessante sites die blijven schuilgaan onder de vele bouwprojecten in Vlaanderen.
