ICT Technology

ICT Technology The computer is a vast technology. You may have used so many features of computer and its related devices. But I am sure, many of them might have known abo
(1)

11/05/2026

๐Ÿš€ Life of an IT Support Specialist ๐Ÿ’ป

Every IT professional starts somewhere โ€” from resetting passwords at the helpdesk to leading enterprise IT operations! ๐ŸŒ

This infographic shows the typical journey of an IT support career path and the skills gained at every stage:

๐Ÿ”น Helpdesk Technician
๐Ÿ”น IT Support Associate
๐Ÿ”น Level 2 IT Technician
๐Ÿ”น Systems Administrator
๐Ÿ”น IT Manager
๐Ÿ”น IT Director / Head of IT

๐Ÿ’ก Along the way, you learn troubleshooting, networking, servers, cloud, security, automation, leadership, and much more.

๐Ÿ“Œ No matter where you are in your IT journey, keep learning and growing โ€” every expert was once a beginner!

๐Ÿ‘จโ€๐Ÿ’ป Which stage are you currently at?
Comment below ๐Ÿ‘‡

BIOS (Basic Input/Output System) jechuun sirna sagantaa (firmware) bu'uuraa kompiitaraa yoo ta'u, innis chipii xiqqaa 'm...
11/04/2026

BIOS (Basic Input/Output System) jechuun sirna sagantaa (firmware) bu'uuraa kompiitaraa yoo ta'u, innis chipii xiqqaa 'maazarboordii' (motherboard) irra taa'udha.

Akkuma kompiitara kee banteen, sagantaan jalqaba hojii eegalu BIOS dha. Innis qaamoleen kompiitaraa (hardware) fi sirni hojii (Operating System) waliin akka dubbataniif haala mijeessa.

Gahee Hojii Ijoo BIOS:

1. POST (Power-On Self Test): Akkuma kompiitara banteeni, qaamoleen hardiweerii ijoo ta'an hundi (fakkeenyaaf RAM, Hard Disk, Keyboard) haala sirrii ta'een hojjechaa jiraachuu isaanii sakatta'a. Yoo rakkoon jiraate, sagalee (beep code) ykn barreeffama addaa sitti argisiisa.

2. Sirna Hojii Fe'uu (Bootstrapping): Erga meeshaaleen nagaa ta'uu mirkaneeffatee booda, Sirna Hojii (Operating System - fakkeenyaaf Windows, Android x86 ykn Linux) hard disk irraa barbaadee gara RAM'tti fe'uun kompiitarri guutummaatti akka banamu godha.

3. Riqicha Hardiweerii fi OS: Qaamolee kompiitaraa fi sirna hojii gidduu taa'uun akka waliigalan taasisa.

4. Qindaa'ina (BIOS Setup): Yeroo kompiitarri ka'u furtuuwwan akka F2, F10, F12, ykn DEL tuquun gara qindaa'ina BIOS seenuun ni danda'ama. Achii keessatti sa'aatii fi guyyaa sirreessuu, tartiiba kompiitarri ittiin banamu (Boot Order) jijjiiruu, fi eeggumsa paswoodii (password) kaa'uu dandeessa.

Hubachiisa Dabalataa: Kompiitaroota ammayyaa irratti, teknooloojiin BIOS inni moofaan sirna haaraa fi saffisaa UEFI (Unified Extensible Firmware Interface) jedhamuun bakka bu'eera. UEFI'n qaamolee gurguddoo (akka hard disk capacity guddaa qabanii) fi saffisa dafee banamuu (fast boot) ni deeggara. Haa ta'u malee, maqaan 'BIOS' jedhu barmaatiin ammas itti fufinsaan hojiirra oolaa jira.

Galatooma
Adu Technology
2026
ยฎICT Technology

11/04/2026


(Input/Output) .

~ ( Monitor):
Iskiriinii interfeesii mulโ€™ataa fi daataa kompiitara irraa agarsiisu.

~(Keyboard/Keboodii):
Meeshaa galtee jalqabaa barruu barreessuu fi ajajoota galchuuf gargaaru.

~(Hantuutee/Mouse):
Meeshaa harkaan harkaan agarsiisu kan iskiriinii irra deemuu fi sooftiweerii wajjin walqunnamuuf gargaaru.

& Adeemsa

-(CPU) (Central Processing Unit): Asitti akka masaraa kompiitaraa (case)tti kan agarsiifame, kun "sammuu" kan haardwaara adeemsa hojii ijoo of keessaa qabudha.

-(Motherboard):

Boordii sarkiyuutii magariisaa guddaa qaamolee biroo hunda walitti hidhuu fi akka wal qunnaman taasisu.

-(RAM) (Random Access Memory): Ulee magariisa haphii yeroo gabaabaaf daataa kuusuudhaaf kan gargaaru yoo taโ€™u, kompiitarri hojiiwwan dafee akka hojjetu gargaaru.

-(Kaardii Giraafiksii) (GPU): Qaama addaa deeggartoota qabuu fi suuraa, viidiyoo fi giraafiksii tapha sadarkaa olaanaa adeemsisuuf kan gargaarudha.

    (Input/Output) .          ~  ( Monitor): Iskiriinii interfeesii mulโ€™ataa fi daataa kompiitara irraa agarsiisu. ~(Key...
11/04/2026


(Input/Output) .

~ ( Monitor):
Iskiriinii interfeesii mulโ€™ataa fi daataa kompiitara irraa agarsiisu.

~(Keyboard/Keboodii):
Meeshaa galtee jalqabaa barruu barreessuu fi ajajoota galchuuf gargaaru.

~(Hantuutee/Mouse):
Meeshaa harkaan harkaan agarsiisu kan iskiriinii irra deemuu fi sooftiweerii wajjin walqunnamuuf gargaaru.

& Adeemsa

-(CPU) (Central Processing Unit): Asitti akka masaraa kompiitaraa (case)tti kan agarsiifame, kun "sammuu" kan haardwaara adeemsa hojii ijoo of keessaa qabudha.

-(Motherboard):

Boordii sarkiyuutii magariisaa guddaa qaamolee biroo hunda walitti hidhuu fi akka wal qunnaman taasisu.

-(RAM) (Random Access Memory): Ulee magariisa haphii yeroo gabaabaaf daataa kuusuudhaaf kan gargaaru yoo taโ€™u, kompiitarri hojiiwwan dafee akka hojjetu gargaaru.

-(Kaardii Giraafiksii) (GPU): Qaama addaa deeggartoota qabuu fi suuraa, viidiyoo fi giraafiksii tapha sadarkaa olaanaa adeemsisuuf kan gargaarudha.

ยฉICT Technology



11/04/2026

With Adu Technology โ€“ I just made it onto their weekly engagement list by being one of their top engagers!

With Adu Technology โ€“ I just got recognised as one of their top fans! ๐ŸŽ‰
09/04/2026

With Adu Technology โ€“ I just got recognised as one of their top fans! ๐ŸŽ‰

Jechoota ""๐–๐ข-๐…๐ข" ๐Ÿ๐ข "๐–๐ข๐ซ๐ž๐ฅ๐ž๐ฌ๐ฌ"yeroo baayyee akka waan tokkootti wal-jijjiirree itti fayyadamna, garuu addunyaa networki...
09/04/2026

Jechoota ""๐–๐ข-๐…๐ข" ๐Ÿ๐ข "๐–๐ข๐ซ๐ž๐ฅ๐ž๐ฌ๐ฌ"yeroo baayyee akka waan tokkootti wal-jijjiirree itti fayyadamna, garuu addunyaa networkii keessatti garaagarummaa guddaa qabu. Salphaatti yoo ibsamu, tokko jecha waliigalaati, inni kaan immoo damee isa tokkooti.

Ibsi isaa kunooti:

1.๐–๐ข๐ซ๐ž๐ฅ๐ž๐ฌ๐ฌ (๐‡๐š๐š๐๐š/๐Š๐ž๐ž๐›๐ข๐ฅ๐ข๐ข ๐Œ๐š๐ฅ๐ž๐ž)
"๐–๐ข๐ซ๐ž๐ฅ๐ž๐ฌ๐ฌ" jechuun jecha waliigalaa (umbrella term) yoo ta'u, meeshaaleen lama fi isaa ol haada ykn keebilii qaamaa (physical cable) tokko malee qilleensa keessan odeeffannoo yommuu wal-jijjiiran ibsa.

๐€๐ค๐ค๐š๐ฆ๐ข๐ญ๐ญ๐ข ๐ก๐จ๐ฃ๐ฃ๐ž๐ญ๐š? Odeeffannoo daddabarsuuf dambalii elektiromaagneetiikii (electromagnetic waves), keessumaa dambalii raadiyoo (radio waves) fayyadama.

=>>Bal'ina isaa: Teknooloojiiwwan haada malee hojjetan hunda hammata. Fakkeenyaaf: Raadiyoo, Televiziyoona, networkii bilbila harkaa (3G, 4G, 5G), Bluetooth, GPS, fi Wi-Fi ofuma isaayyuu kan hammatudha.

=>>Fageenya: Akka gosa networkiitti (PAN, LAN, MAN, WAN) fageenya seentimeetira muraasaa (fkn, Bluetooth) irraa kaasee hanga kiilomeetira kumaatamatti (fkn, Saatalaayitii) wal qunnamsiisuu danda'a.

๐Ÿ. ๐–๐ข-๐…๐ข (๐–๐š๐š๐ฒ-๐Ÿ๐š๐š๐ฒ๐ข๐ข) ๐Œ๐š๐š๐ฅ๐ข๐ข?
๐–๐ข-๐…๐ข'n gosa teknooloojii "wireless" keessaa tokko dha. Innis ulaagaa (standard) addaa kan IEEE 802.11 jedhamu fayyadamuun, meeshaaleen akka kompiiwutaraa fi bilbilaa networkii naannoo dhiyoo (Wireless Local Area Network - WLAN) keessatti akka wal-qunnaman taasisa.

=>>๐€๐ค๐ค๐š๐ฆ๐ข๐ญ๐ญ๐ข ๐ก๐จ๐ฃ๐ฃ๐ž๐ญ๐š? Yeroo baayyee Router (Ruuterii) ykn Access Point fayyadamuun sarara intarneetii haada qabu (wired internet) gara dambalii raadiyootti jijjiiruun meeshaalee manaa ykn waajjira keessa jiraniif raabsa.

๐ƒ๐š๐š๐ง๐ ๐š๐š (๐‘๐š๐ง๐ ๐ž): Fageenya gabaabaa qofa uwwisa (yeroo baayyee meetira 30 hanga 100 gidduu, fkn, mana ykn waajjira tokko keessa).

๐…๐š๐ค๐ค๐ž๐ž๐ง๐ฒ๐š ๐’๐š๐ฅ๐ฉ๐ก๐š๐š:
Geejjiba (Transportation) fi Konkolaataa (Car) akka fakkeenyaatti haa fudhannu.

=>>"Wireless" jechuun geejjiba jechuu dha (xiyyaara, baabura, fi konkolaataa ni hammata).

=>>"Wi-Fi" jechuun immoo konkolaataa jechuu dha.

=>>Konkolaataan hunduu geejjiba, garuu geejjibni hunduu konkolaataa miti. Haaluma walfakkaatuun, Wi-Fi'n hunduu wireless dha, garuu qunnamtiin wireless ta'e hunduu Wi-Fi miti (Fakkeenyaaf, 4G/LTE ykn Bluetooth'n wireless dha garuu Wi-Fi miti).



Galatooma Barnooata Kana Hiriyyoottan Keessanii ๐ฌ๐ก๐š๐ซ๐ž Tasiisaa
ยฉ๏ธICT Technology
2026

05/04/2026

๐Ÿ’ป Kompitaraan Maaliif Saffisni Isaa Hirโ€™ata?
1๏ธโƒฃ Programoonni hedduun yeroo tokko fayyadamuu
Yoo app ykn software hedduu yeroo tokko bante, RAM fi CPU irratti ba'an (load)n ni dabala.

Fakkeenyaaf: Browser, Excel, Video, Antivirus Yeroo Tokkoo Yoo bannuu
=>> Kanaaf saffisni ni hirโ€™ata

2๏ธโƒฃ Memory (RAM) xiqqaa taโ€™uu
RAM xiqqaa yoo taโ€™e, hojii hedduu Yeroo Tokkottii Hojjechuu hin dandaโ€™u

=>> RAM guddisuun furmaata guddaa dha

3๏ธโƒฃ Hard Disk guutamuu
Yoo storage (C: drive) guutame, system ni rakkata
Files baayโ€™een walitti kuufamu

=>> Files hin barbaachifne haqi ykn gara external drive geessi Yookin Flash Irrattii Dabarfachuu Dandeessu.

4๏ธโƒฃ Virus fi Malware
Software hamaa (virus) kompitara keessatti yoo jiraate
Background keessatti hojjechaa File kee nyaata

=>>Antivirus fayyadamuun barbaachisaa dha ๐Ÿ”

5๏ธโƒฃ Startup program Bay'aachuu
Yeroo computer banuu app baayโ€™een ofumaan Banamuu
๐Ÿ‘‰ Yeroo Banuu Yeroo dheerata fudhata + system suuta ta'a.

=>>Startup Programmii Disable Gochuu Yookin Irraa Balleessuu.

6๏ธโƒฃ System update Yoo hin goone
Software dulloomaa (old version)
๐Ÿ‘‰ Bug fi rakkoo saffisummaa fida
๐Ÿ‘‰ Update gochuun barbaachisaa dha

7๏ธโƒฃ Overheating (hoโ€™a baayโ€™ee)
Kompitaraan yoo hoโ€™ee
๐Ÿ‘‰ CPU saffisa isaa hirโ€™isa of eeguuf
Fan ykn cooling system rakkoo qabachuu dandaโ€™a

8๏ธโƒฃ Hardware dulloomaa
Kompitaraan yeroo dheeraaf tajaajile yoo taโ€™e
=>> Technology haarawaa waliin wal hin simatu
=>> CPU ykn HDD Saffisuu Hin dandaโ€™u.

๐Ÿ”ง Furmaata (Solution) Ijoowwan
โœ”๏ธ Programoota hin barbaachifne cufi
โœ”๏ธ RAM guddisi
โœ”๏ธ SSD fayyadami (HDD bakka buusi)
โœ”๏ธ Antivirus install godhi
โœ”๏ธ Disk cleanup fi optimize godhi
โœ”๏ธ Startup apps hirโ€™isi
โœ”๏ธ System update yeroo yeroon godhi

Qaamolee (parts)   kompiitaraa fi hojii isaanii (functions) ibsameera. Amma siif balinaan, afaan salphaatti ibsa:๐Ÿ–ฑ๏ธ 1. L...
05/04/2026

Qaamolee (parts) kompiitaraa fi hojii isaanii (functions) ibsameera. Amma siif balinaan, afaan salphaatti ibsa:

๐Ÿ–ฑ๏ธ 1. Left Button (Bitaa)
๐Ÿ‘‰ Kun kan yeroo baayโ€™ee itti fayyadamnu dha

Wantoota filachuuf (select)
Fayilii ykn program banuuf (double click)
Drag & drop gochuuf

๐ŸŸข Fakkeenya: File tokko banuuf lama-lama cuqaasta

๐Ÿ–ฑ๏ธ 2. Right Button (Mirga)
๐Ÿ‘‰ Filannoo dabalataa siif bana

Menu (context menu) banuuf
Copy, paste, delete fi kkf argachuuf

๐ŸŸข Fakkeenya: Suuraa irratti right-click yoo goote, filannoo hedduu argatta

๐Ÿ”„ 3. Scroll Wheel (Gidduu)
๐Ÿ‘‰ Fuula ol fi gadi sochoosuuf

Website ykn document keessa deemuu
Yeroo tokko tokko akka button (middle click) hojjeta

๐ŸŸข Fakkeenya: Facebook keessa gadi-buโ€™uuf wheel fayyadami

๐ŸŽฏ 4. DPI Button
๐Ÿ‘‰ Saffisa mouse jijjiira

Cursor saffisaan akka sochoโ€™u ykn suuta akka taโ€™u godha

๐ŸŸข Baayโ€™ee gamerโ€™ootaaf barbaachisaa dha

โฉ 5. Side Buttons (Cinaacha)
๐Ÿ‘‰ Hojiilee dabalataa

โ€œBackโ€ (duubatti deebiโ€™u)
โ€œForwardโ€ (fuuldura deemuu)

๐ŸŸข Browser keessatti baayโ€™ee tajaajila

๐Ÿ” 6. Optical Sensor
๐Ÿ‘‰ Sochii mouse hordofa

Bakka mouse jiruu gara screen irratti jijjiira
๐ŸŸข Yoo kun hin jirre mouse hin hojjatu

๐Ÿ”Œ 7. Cable / USB Connector
๐Ÿ‘‰ Mouse kompiitara waliin walqunnamsiisa

Wired mouse keessatti fayyadama
Wireless keessatti ammoo hin jiru (battery fayyadama)

โœ‹ 8. Palm Rest
๐Ÿ‘‰ Iddoo harka kee itti boqotu
Fayyadamaaf mijataa taasisa

๐Ÿ“Œ Odeeffannoo Dabalataa
๐Ÿ‘‰ Mouse jalqabaa bara 1964 keessatti Douglas Engelbart tiin uumame.

๐Ÿ”š Xumura

Mouse jechuun meeshaa guddaa kompiitara keessatti:
Filachuuf
Sochoosuuf
Hojii saffisaan raawwachuuf

baayโ€™ee barbaachisaa dha.
ยฎICT Technology

Address

Husse
Harar
0000

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when ICT Technology posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Share