18/01/2026
🇻🇳 វៀតណាមបោះជំហានទៅមុខយ៉ាងរហ័ស ដើរមុនកម្ពុជាហើយ
តាមរយៈការចាប់ផ្ដើមសាងសង់រោងចក្រផលិតបន្ទះឈីបដំបូងបង្អស់
គេស្ងាត់ៗ គេដើរទៅមុខមុនយើងឆ្ងាយហើយ តើយើងបានត្រៀមខ្លួនហើយឬនៅ? ហើយយើងគួរធ្វើដូចម្តេច?
នៅក្នុងខ្សែសង្វាក់ផលិតកម្ម សេមីខុនដាកទ័រ (Semiconductor) ដំណើរការត្រូវបានបែងចែកជាច្រើនដំណាក់កាល ចាប់តាំងពីការស្រាវជ្រាវ និងអភិវឌ្ឍន៍ (R&D), ការផ្គត់ផ្គង់វត្ថុធាតុដើម និងបរិក្ខារ, ការរចនាគ្រោង (Design), ការផលិតបន្ទះវ៉េហ្វឺ (Wafer Fabrication) ឬការផលិតឈីបដំណាក់កាលដំបូង, ការកាត់ឈីប, ការដំឡើង-សាកល្បង-វេចខ្ចប់ (ATP) និងការឈានទៅដល់ការប្រើប្រាស់ក្នុងផលិតផលចុងក្រោយ។
នាពេលបច្ចុប្បន្ន វៀតណាម ដែលជាអ្នកជិតខាង និងជាគូប្រជែងដ៏មានសក្ដានុពល បានចូលរួមក្នុងផលិតកម្មសេមីខុនដាកទ័រស្ទើរតែគ្រប់ដំណាក់កាលទៅហើយ។
🔸ការបំពេញចន្លោះខ្វះខាតនៃខ្សែសង្វាក់តម្លៃ
មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ ពេលនេះវៀតណាមកំពុងបោះជំហានទៅមុខកាន់តែឆ្ងាយ តាមរយៈការបង្កើតរោងចក្រផលិតបន្ទះវ៉េហ្វឺ និងការផលិតឈីបដំណាក់កាលដំបូង (Wafer Fabrication/ Chip Manufacturing) លើកដំបូងបង្អស់របស់ខ្លួន។ នេះគឺជាវឌ្ឍនភាពយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់ ដែលនឹងធ្វើឱ្យវៀតណាមមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រងផលិតកម្មសេមីខុនដាកទ័របានគ្រប់ដំណាក់កាលទាំងស្រុង និងពង្រឹងតួនាទីរបស់ខ្លួនក្នុងខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់សកល។
យោងតាមប្រភពព័ត៌មានអន្តរជាតិ វៀតណាមបានប្រារព្ធពិធីបើកការដ្ឋានសាងសង់រោងចក្រផលិតសេមីខុនដាកទ័រដំណាក់កាលដំបូងបង្អស់ ក្នុងទីក្រុងហាណូយ កាលពីថ្ងៃសុក្រ ទី១៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ កន្លងទៅនេះ។ នេះគឺជាជំហានមហិច្ឆតាក្នុងការប្រែក្លាយសេដ្ឋកិច្ចជាតិ ឱ្យទៅជា "សេដ្ឋកិច្ចបច្ចេកវិទ្យាជាន់ខ្ពស់"។
🔸តួនាទីរបស់ក្រុមហ៊ុន Viettel និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធជាតិ
រោងចក្រនេះត្រូវបានវិនិយោគ និងសាងសង់ដោយក្រុមហ៊ុន Viettel ដែលជាក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាយក្សរបស់រដ្ឋ ស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ក្រសួងការពារជាតិ។ រោងចក្រនេះត្រូវបានកំណត់ជា "ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធយុទ្ធសាស្ត្រជាតិ" ដែលគ្របដណ្តប់លើវិសាលភាពនៃការស្រាវជ្រាវ ការរចនា ការសាកល្បង រហូតដល់ការផលិតឈីបដោយផ្ទាល់។
ក្រុមហ៊ុន Viettel បានបញ្ជាក់ថា កន្លងមកវៀតណាមមានវត្តមានក្នុងដំណើរការផលិតចំនួន ៥ ក្នុងចំណោម ៦ ដំណាក់កាលសំខាន់ៗ ប៉ុន្តែនៅខ្វះដំណាក់កាលដែលស្មុគស្មាញបំផុត គឺការផលិតបន្ទះវ៉េហ្វឺ។ ការបង្កើតរោងចក្រថ្មីនេះ នឹងជួយឱ្យវៀតណាមបញ្ចប់ខ្សែសង្វាក់តម្លៃរបស់ខ្លួនបានពេញលេញ។
🔸ការផលិតសេមីខុនដាកទ័រចែកចេញជា ៣ ផ្នែកធំៗ...
១. Upstream (ការរចនា - Design): វៀតណាមមានវិស្វករច្រើនរួចទៅហើយ។
២. Midstream (ការផលិត - Fabrication): នេះគឺជាអ្វីដែល Viettel កំពុងធ្វើ។ វាត្រូវការទុនរាប់ពាន់លានដុល្លារ និងបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់បំផុត។
៣. Downstream (ការដំឡើង និងសាកល្បង - ATP): វៀតណាមមានក្រុមហ៊ុនយក្សដូចជា Intel និង Amkor ស្រាប់។
ការមានរោងចក្រ Fabrication ខ្លួនឯង ធ្វើឱ្យវៀតណាមមាន "ឯករាជ្យភាពផ្នែកបច្ចេកវិទ្យា" និងអាចទាក់ទាញក្រុមហ៊ុន AI លំដាប់លោកដូចជា NVIDIA ឬ Marvell ឱ្យមកវិនិយោគកាន់តែស៊ីជម្រៅ។
🔸ព័ត៌មានលម្អិតនៃគម្រោង និងគោលដៅឆ្នាំ ២០៣០
- ទីតាំង និងទំហំ : រោងចក្រនេះមានទំហំ ២៧ ហិកតា ស្ថិតក្នុងឧទ្យានបច្ចេកវិទ្យាជាន់ខ្ពស់ ហ្វាឡាក់ (Hoa Lac Hi-Tech Park)។
- កាលវិភាគ : ការសាងសង់ និងការផ្ទេរបច្ចេកវិទ្យានឹងបញ្ចប់នៅដំណាច់ឆ្នាំ ២០២៧។ បន្ទាប់មក វៀតណាមនឹងចាប់ផ្តើមការផលិតសាកល្បង និងតម្លើងប្រព័ន្ធគ្រឿងចក្ររហូតដល់ឆ្នាំ ២០៣០។
- ការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស : រដ្ឋាភិបាលវៀតណាមមានផែនការបណ្តុះបណ្តាលវិស្វកររចនាឈីបចំនួន ៥០,០០០ នាក់ នៅឆ្នាំ ២០៣០ និងពង្រីកកម្លាំងពលកម្មក្នុងវិស័យនេះឱ្យលើសពី ១០០,០០០ នាក់ នៅឆ្នាំ ២០៤០។
🔸មហិច្ឆតាសេដ្ឋកិច្ច និងការទាក់ទាញការវិនិយោគ
នាយករដ្ឋមន្ត្រីវៀតណាម លោក Pham Minh Chinh បានថ្លែងថា វៀតណាមកំណត់គោលដៅបង្កើតក្រុមហ៊ុនរចនាឈីបយ៉ាងហោចណាស់ ១០០ ក្រុមហ៊ុន និងរោងចក្រ ATP ចំនួន ១០ កន្លែងបន្ថែមទៀតនៅឆ្នាំ ២០៣០ ដោយរំពឹងរកចំណូលបានប្រមាណ ២៥ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។
បច្ចុប្បន្ន វៀតណាមមានគម្រោងវិនិយោគបរទេស (FDI) ក្នុងវិស័យសេមីខុនដាកទ័រជាង ១៧០ គម្រោង ដែលមានតម្លៃសរុបជិត ១១,៦ ពាន់លានដុល្លារ។ លើសពីនេះ វៀតណាមក៏ជាមូលដ្ឋានផលិតកម្មអេឡិចត្រូនិកដ៏ធំបំផុតរបស់ក្រុមហ៊ុន Samsung ដែលបាននាំចេញទំនិញតម្លៃ ១៣២ ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៤។
យោងតាមការព្យាករណ៍របស់សមាគមឧស្សាហកម្មសេមីខុនដាកទ័រអាមេរិក (SIA) វៀតណាមនឹងបង្កើនចំណែកទីផ្សារផលិតកម្ម ATP ពិភពលោកដល់ ៨%-៩% នៅឆ្នាំ ២០៣២ ដែលជាការកើនឡើងយ៉ាងគំហុកធៀបនឹងកម្រិត ១% ក្នុងឆ្នាំ ២០២២។
🇰🇭 កម្ពុជាគួរត្រៀមខ្លួនដូចម្តេច?
ទោះបីជាយើងមិនទាន់អាចប្រកួតប្រជែងសាងសង់រោងចក្រផលិតឈីបតម្លៃរាប់ពាន់លានដុល្លារក្នុងពេលភ្លាមៗក៏ដោយ ប៉ុន្តែយើងអាចត្រៀមខ្លួនដើម្បីក្លាយជា "ផ្នែកមួយនៃចង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់"...
១). ការអភិវឌ្ឍដើមទុនមនុស្ស
- ពង្រឹង STEM: ជំរុញការអប់រំផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា វិស្វកម្ម និងគណិតវិទ្យា ចាប់ពីកម្រិតមធ្យមសិក្សា។
- បណ្តុះបណ្តាលជំនាញរយៈពេលខ្លី: បង្កើតវគ្គបណ្តុះបណ្តាលបច្ចេកទេស លើផ្នែក Electronics Assembly និង Quality Control .......។
២). ការស្វែងរកទីផ្សារពិសេស
កម្ពុជាអាចផ្តោតលើ....
- PCB Assembly: ការដំឡើងបន្ទះសៀគ្វី (Printed Circuit Boards) ដែលប្រើប្រាស់ឈីបពីវៀតណាម ឬថៃ។
- Outsourcing Services: ការផ្តល់សេវាកម្មគាំទ្រផ្នែកបច្ចេកទេស ឬការរចនាកម្រិតស្រាល (Low-level design)។
៣). គោលនយោបាយលើកទឹកចិត្ត និងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស
បង្កើត តំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសបច្ចេកវិទ្យា (Tech SEZ) ដែលផ្តល់ការលើកលែងពន្ធរយៈពេលវែងសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនអេឡិចត្រូនិក។
ទាក់ទាញវិនិយោគិនពី កូរ៉េខាងត្បូង ជប៉ុន និងតៃវ៉ាន់ ដែលចង់ពង្រីកមូលដ្ឋានផលិតកម្មចេញពីចិន (យុទ្ធសាស្ត្រ China + 1)។
វៀតណាមបានដើរមុនយើងឆ្ងាយក្នុងវិស័យនេះ ប៉ុន្តែវាក៏ជា "ឱកាស" សម្រាប់កម្ពុជាផងដែរ នៅពេលអ្នកជិតខាងមានរោងចក្រផលិតឈីប តម្រូវការគ្រឿងបន្លាស់ និងសេវាកម្មគាំទ្រនឹងកើនឡើង។
កម្ពុជាត្រូវមាន "ឧស្សាហកម្មអេឡិចត្រូនិកកម្រិតស្រាល" ជាជំហានដំបូង។ បើកម្ពុជាអាចរៀបចំខ្លួនបានល្អក្នុងរយៈពេល ៥ ទៅ ១០ ឆ្នាំខាងមុខ យើងនឹងមិនត្រូវបានគេបោះបង់ចោលក្នុងបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្មទី ៤ នេះឡើយ។
_____សុវត្ថន៍-Sovathn
ឯកសារយោង :
- Viettel Group. (2026, January 16). Viettel breaks ground on Vietnam’s first semiconductor wafer fabrication facility in Hoa Lac Hi-Tech Park. Viettel News.
- Government of the Socialist Republic of Vietnam. (2024, September 21). Decision No. 1018/QD-TTg: Approving the Strategy for development of Vietnam’s semiconductor industry until 2030, with a vision toward 2050. Vietnam Government Portal.
- Semiconductor Industry Association (SIA) & Boston Consulting Group (BCG). (2024, May). Emerging resilience in the semiconductor supply chain: Assessing the impact of government incentives and global capacity shifts.
- General Statistics Office of Vietnam. (2025). Report on socio-economic situation in 2024 and investment outlook for 2025. GSO Publication.
- Nikkei Asia និង Reuters
