15/10/2026
ස්වයංක්රීය දොරවල් (Roller Doors) නිර්මාණය වීමේ ඉතිහාසය...
ඉඩකඩ ඉතිරි කරගැනීම, ආරක්ෂාව සහ බලශක්ති අර්බුදයන්ට විසඳුම් සෙවීම වෙනුවෙන් ලෝකයේ සිදුවූ අපූරු තාක්ෂණික දියුණුවක් හා බැඳී පවතී. ලොව ප්රථම ස්වයංක්රීය දොර පිළිබඳ සංකල්පය ක්රිස්තු වර්ෂ 1 වැනි සියවසේදී ඇලෙක්සැන්ඩ්රියාවේ හෙරොන් (Heron of Alexandria) විසින් ඉදිරිපත් කළද, නවීන රෝලර් දොරක සැබෑ ආරම්භය සනිටුහන් වන්නේ 1882 දී ස්විට්සර්ලන්තයේ ඇන්ටන් ග්රීසර් (Anton Griesser) ලීවලින් නිපදවන ලද රෝලර් ෂටරයකට පේටන්ට් බලපත්රය ලබාගැනීමත් සමඟයි.
(1 වැනි සියවසේ ස්වයංක්රීය දොර ක්රියාත්මක වූ ආකාරය මෙම Link එක හරහා කියවිය හැකිය. - https://www.facebook.com/share/p/19hmYo3GiP/ )
කාලයත් සමඟ මෙම සරල යාන්ත්රණය අද අප දකින මෝටර් සහිත ශක්තිමත් වානේ දොරවල් දක්වා පරිවර්තනය වූයේ මෙන්න මේ ප්රධාන සන්ධිස්ථාන හරහායි:
⭕️ ඉඩකඩ සීමිත ස්ථාන සඳහා නව විසඳුමක් (1800 අගභාගය):
1881 දී ජෝන් එල්. සහ අයිසැක් එස්. වයිනෑන්ස් විසින් රෝලර් දොර සැලසුමක් සඳහා ඇමරිකානු පේටන්ට් බලපත්රයක් ලබා ගන්නා ලදී. එකිනෙකට සම්බන්ධ කළ පටු ලී හෝ ලෝහ තහඩු, දොර ඉහළින් ඇති රෝලරයක් වටා එතෙමින් ඉහළට යා හැකි පරිදි මෙය නිර්මාණය කර තිබුණි. මෙමඟින් සාමාන්ය දොරවල් මෙන් දෙපසට ඇරීමට ඉඩ අවශ්ය නොවූ නිසා කර්මාන්තශාලා සහ ගබඩාවල ඉඩකඩ විශාල වශයෙන් ඉතිරි කර ගැනීමට හැකි විය.
⭕️ විදුලි බලයෙන් ක්රියා කරන දොරවල් (1920 දශකය):
1921 දී ඇමරිකානු නව නිපැයුම්කරුවෙකු වූ සී.ජී. ජොන්සන් (C.G. Johnson) විසින් හිසට ඉහළින් රෝල් වන (overhead) දොර යාන්ත්රණය නිපදවන ලදී. ඉන්පසුව 1926 දී ඔහු ලොව ප්රථම බොත්තමකින් ක්රියා කරන විදුලි දොර ක්රියා කරවනය (electric door opener) හඳුන්වා දුන්නේය. මෙමඟින් බරැති කාර්මික දොරවල් අතින් එසවීමේ අපහසුව සම්පූර්ණයෙන්ම නැති වී ගියේය.
⭕️ යුධ සමයේ ආරක්ෂක අවශ්යතා (1940-1950 දශක):
පළමු සහ දෙවන ලෝක යුද සමයන්හිදී වානේ රෝලර් ෂටර් සඳහා වූ ඉල්ලුම වේගයෙන් ඉහළ ගියේය. ඒ, බෝම්බ ප්රහාර, සුන්බුන් සහ කොල්ලකරුවන්ගෙන් තම වෙළඳසැල් සහ ගබඩා ආරක්ෂා කර ගැනීමට ව්යාපාරිකයන්ට ශක්තිමත් දොරවල් අවශ්ය වූ බැවිනි.
⭕️ 1970 දශකයේ බලශක්ති අර්බුදය:
1970 ගණන්වල ලෝකයට බලපෑ දැඩි බලශක්ති අර්බුදයත් සමඟ, කර්මාන්තශාලා තුළ ඇති උණුසුම හෝ සිසිලස පිටතට යාම වැළැක්විය හැකි පරිදි තාප පරිවරණය කළ (insulated) ඇලුමිනියම් සහ වානේ රෝලර් දොරවල් ලොව පුරා ප්රසිද්ධියට පත් විය.
අද වන විට, remote controller මඟින් පාලනය කළ හැකි, ස්වයංක්රීය ආරක්ෂක සංවේදක (sensors) සහිත ඉතා සැහැල්ලු සහ ශක්තිමත් රෝලර් දොරවල් ලෝකය පුරා නිවෙස් සහ කර්මාන්තශාලා සඳහා බහුලව භාවිත කෙරේ.
දකුණු ලක ප්රමුඛතම Roller Door සන්නාමය වන Vision Industries වෙතින් ඔබට මෙම දැනුම ලබා දුන්නෙමු. මෙයින් ඔබ යම් දැනුමක් ලබා ගත්තේ නම් React එකක් දමා, තවත් කෙනෙකුට දැනගැනීම සඳහා Share කරන්න…