08/05/2026
မိုးကြိုးလွှဲစနစ် (Lightning Protection System) တစ်ခုတွင် Earthing (မြေစိုက်စနစ်) သည် အရေးကြီးဆုံး အစိတ်အပိုင်းဖြစ်ပါသည်။ မိုးကြိုးလွှဲတိုင် (Lightning Rod) က မိုးကြိုးကို ဖမ်းယူနိုင်သော်လည်း ထိုလျှပ်စစ်စီးကြောင်းကို မြေကြီးထဲသို့ ဘေးကင်းစွာ စီးဆင်းသွားအောင် လုပ်ဆောင်ပေးသည်မှာ Earthing စနစ်သာ ဖြစ်သည်။
Earthing ၏ အရေးပါပုံကို အချက် (၄) ချက်ဖြင့် အနှစ်ချုပ် ဖော်ပြပေးပါမည် -
၁။ လျှပ်စစ်စီးကြောင်းကို မြေကြီးထဲသို့ ဘေးကင်းစွာ ပို့ဆောင်ပေးခြင်း
မိုးကြိုးပစ်ချလိုက်သောအခါ အလွန်မြင့်မားသော ဗို့အားနှင့် လျှပ်စီးကြောင်းများ စီးဆင်းလာပါသည်။ ကောင်းမွန်သော Earthing စနစ်မရှိပါက ထိုလျှပ်စစ်များသည် အဆောက်အအုံအတွင်းရှိ လျှပ်စစ်ပစ္စည်းများ၊ နံရံများနှင့် လူများကို ဖြတ်သန်းသွားနိုင်ပြီး မီးလောင်မှု သို့မဟုတ် အသက်အန္တရာယ် ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ Earthing သည် ထိုလျှပ်စစ်များကို ခုခံမှုအနည်းဆုံး လမ်းကြောင်းမှတစ်ဆင့် မြေကြီးထဲသို့ တိုက်ရိုက် စီးဆင်းသွားစေပါသည်။
၂။ အဆောက်အအုံနှင့် ပစ္စည်းကိရိယာများကို ကာကွယ်ခြင်း
မိုးကြိုးပစ်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော Surge Voltage (ရုတ်တရက် ဗို့အားတက်ခြင်း) သည် လျှပ်စစ်ပစ္စည်းများကို လောင်ကျွမ်းပျက်စီးစေပါသည်။ စနစ်တကျ ပြုလုပ်ထားသော Earthing သည် ဤပိုလျှံနေသော လျှပ်စစ်များကို မြေကြီးထဲသို့ လွှဲထုတ်ပေးခြင်းဖြင့် တန်ဖိုးကြီး လျှပ်စစ်ပစ္စည်းများ (ဥပမာ - TV, ရေခဲသေတ္တာ၊ ကွန်ပျူတာနှင့် အင်ဗာတာများ) ကို ကာကွယ်ပေးပါသည်။
၃။ Step Voltage နှင့် Touch Voltage အန္တရာယ်မှ ကာကွယ်ခြင်း
မိုးကြိုးပစ်သည့်အချိန်တွင် မြေပြင်အနီးရှိ လူများအတွက် ခြေထောက်နှစ်ဖက်ကြား ဗို့အားခြားနားချက်ကြောင့် လျှပ်စစ်ရှော့ဖြစ်ခြင်း (Step Voltage) နှင့် သတ္တုပစ္စည်းများကို ကိုင်တွယ်ရာမှတစ်ဆင့် ရှော့ဖြစ်ခြင်း (Touch Voltage) တို့ကို Earthing ကောင်းမွန်ခြင်းဖြင့် လျှော့ချပေးနိုင်ပါသည်။
၄။ မီးလောင်မှုအန္တရာယ်ကို လျှော့ချပေးခြင်း
Earthing မကောင်းပါက မိုးကြိုးလျှပ်စီးသည် အဆောက်အအုံ၏ အောက်ဆီဂျင်နှင့် ဓာတ်ငွေ့ပိုက်လိုင်းများ၊ လျှပ်စစ်ဝါယာကြိုးများမှတစ်ဆင့် ပေါက်ကွဲမှု သို့မဟုတ် မီးလောင်မှုကို ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ စနစ်တကျ မြေစိုက်ထားခြင်းက ဤအန္တရာယ်ကို အထိရောက်ဆုံး တားဆီးပေးပါသည်။
Earthing လုပ်ရာတွင် သတိပြုရန်အချက်များ
Earthing Resistance: မိုးကြိုးလွှဲအတွက် မြေစိုက်ခုခံမှု (Resistance) သည် အလွန်နည်းရပါမည် (ယေဘုယျအားဖြင့် 5 Ohms သို့မဟုတ် ထို့ထက် နည်းသင့်ပါသည်။)
Maintenance: မြေကြီးခြောက်သွေ့နေပါက ခုခံမှုတက်လာနိုင်သဖြင့် ရေလောင်းပေးခြင်း သို့မဟုတ် Chemical Earthing သုံးခြင်းဖြင့် ခုခံမှုကို ထိန်းညှိရပါမည်။
Material: အရည်အသွေးကောင်းသော Copper Rod (သို့မဟုတ်) Galvanized Steel ကို အသုံးပြုသင့်ပါသည်။
အနှစ်ချုပ်ရလျှင် မိုးကြိုးလွှဲတိုင်သည် မိုးကြိုးကို "လက်ခံ" ရယူခြင်းဖြစ်ပြီး Earthing စနစ်သည် ထိုမိုးကြိုးကို "အဆုံးသတ်" ပေးခြင်း ဖြစ်သောကြောင့် Earthing မရှိလျှင် မိုးကြိုးလွှဲတပ်ထားခြင်းသည် အန္တရာယ်ကို ပို၍ပင် ဖိတ်ခေါ်ရာ ရောက်နိုင်ပါသည်။