12/08/2026
Biofilm in je waterleiding: je hoort steeds dat je het moet voorkomen. Maar waarom eigenlijk? 💧
Het water in een behandelunit is niet steriel. Er zitten altijd kleine hoeveelheden *micro-organismen in. Dat hoeft geen probleem te zijn, zolang het watersysteem goed wordt onderhouden. Wanneer water langere tijd stilstaat, kunnen micro-organismen zich vastzetten aan de binnenkant van de dunne leidingen. Daar vermenigvuldigen ze zich en maken ze een kleverige, beschermende laag: biofilm.
Die laag ontstaat ongeveer zoals tandplak:
micro-organismen hechten zich aan een oppervlak, zoals een waterslang of tand;
ze vermenigvuldigen zich;
ze bouwen samen een beschermende laag;
vanuit die laag komen steeds opnieuw micro-organismen vrij.
Waarom is dat een risico?
Losgekomen micro-organismen stromen met het unitwater mee naar buiten. Tijdens een behandeling kunnen ze dan terechtkomen in de mond van de patiënt, op de behandelde of kwetsbare plekken, in de waterspray rond de behandelstoel en in aerosolen die patiënten en medewerkers kunnen inademen.
Gelukkig wordt niet iedereen daarvan direct ziek. Het risico hangt af van het soort micro-organisme, de hoeveelheid en de gezondheid van de persoon die eraan wordt blootgesteld. Maar door biofilm kan de microbiologische kwaliteit van het unitwater buiten de norm vallen. Vooral bij kwetsbare patiënten wil je die onnodige blootstelling voorkomen en bij deze patiënten is het risico op ziekte dan ook groter.
Daarnaast kan biofilm leidingen, filters en ventielen vervuilen of verstoppen. Hoe langer de laag blijft zitten, hoe lastiger deze te verwijderen is.
Het lastige? Het water kan er gewoon helder uitzien. Aan de buitenkant zie je dus niet of de waterkwaliteit goed is. Alleen doorspoelen is bij bestaande (oudere) biofilm niet voldoende. Je ververst daarmee het water, maar de vastzittende laag aan de binnenkant van de leiding kan achterblijven, groeien en opnieuw micro-organismen afgeven.
Goed reinigen en desinfecteren volgens het voorschrift van de fabrikant én regelmatig watertesten doe je daarom niet alleen omdat het ‘moet’. Je doet het om de waterkwaliteit te bewaken en patiënten en medewerkers zo min mogelijk bloot te stellen aan vervuild unitwater.
👉 In onze blog lees je hoe je biofilm helpt voorkomen en wat je kunt doen wanneer de waterkwaliteit niet binnen de norm valt. https://vist.ly/5egm7
*Micro-organismen is een verzamelnaam voor organismen en biologische deeltjes die zo klein zijn dat je ze meestal alleen met een microscoop kunt zien.