Instytut Nauk o Polityce i Administracji UMCS

28/07/2026

Czy we współczesnym świecie państwo może być naprawdę suwerenne? 🤔

To pytania, które coraz częściej powracają w debacie publicznej - w kontekście bezpieczeństwa, wojny w Ukrainie, integracji europejskiej, globalizacji czy nowych wyzwań geopolitycznych.

👉 Na te zagadnienia odpowiada najnowsza monografia "Suwerenność w myśli politycznej w XX i XXI wieku", wydana nakładem Wydawnictwa UMCS, pod redakcją dr Eleonory Kirwiel, prof. Eweliny Podgajnej i prof. Joanny Saneckiej-Tyczyńskiej.

📌 Publikacja jest efektem ogólnopolskiej konferencji naukowej zorganizowanej z okazji 40-lecia Katedry Myśli Politycznej i Komunikowania Politycznego UMCS. W tomie znalazły się teksty badaczy z wielu polskich ośrodków naukowych, którzy ukazują suwerenność jako kategorię nie tylko historyczną i ustrojową, ale przede wszystkim żywą, aktualną i kluczową dla zrozumienia współczesnych procesów politycznych.

📖 To książka dla wszystkich zainteresowanych myślą polityczną, bezpieczeństwem państwa, stosunkami międzynarodowymi oraz współczesnymi wyzwaniami stojącymi przed demokratycznymi państwami. Autorzy pokazują, że pytanie o suwerenność jest jednocześnie pytaniem o przyszłość państwa, wspólnoty politycznej i miejsca Polski w zmieniającym się świecie.

🔗 Książkę można nabyć w e-księgarni Wydawnictwa UMCS: https://wydawnictwo.umcs.eu/produkt/5807/suwerennosc-w-mysli-politycznej-w-xx-i-xxi-wieku

28/07/2026

Dr Damian Szacawa na debacie eksperckiej w Berlinie. 🇩🇪🎤

👉 8 lipca 2026 nasz naukowiec wziął udział w spotkaniu poświęconym bezpieczeństwu regionu Morza Bałtyckiego. 🌊 Doktor Szacawa wygłosił wystąpienie wprowadzające dotyczące "zwrotu północnego" w kulturze geopolitycznej Polski.

Ekspert zwrócił uwagę, że:

🟥 Geopolityka to nie tylko mapa i siła. Analiza oparta na nurcie geopolityki krytycznej pokazuje, że reorientacja Polski ku Północy zachodzi równolegle na trzech poziomach - eksperckim, decyzyjnym i społeczno-kulturowym.

🟥 Bałtyk stał się jednolitym regionalnym kompleksem bezpieczeństwa. Agresja Rosji na Ukrainę, akcesja Finlandii i Szwecji do NATO oraz zagrożenia hybrydowe wobec infrastruktury podmorskiej całkowicie przebudowały architekturę bezpieczeństwa regionu.

🟥 Zwrot północny ma twardy fundament gospodarczy i energetyczny (Baltic Pipe, terminal LNG w Świnoujściu, rekordowe wyniki polskich portów), który sprawia, że kierunek północny przestał być wyborem politycznym, a stał się infrastrukturalnym faktem.

Debata połączyła perspektywę geopolityczną z przedstawioną przez Elżbietę Kacę (PISM) analizą rosyjskiej „floty cieni" - problemu starzejących się tankowców omijających sankcje i zagrażających infrastrukturze krytycznej Bałtyku. Zestawienie obu wystąpień pokazało, jak ściśle bezpieczeństwo morskie splata się dziś z geopolityką regionu.

🔖 Podstawą wystąpienia Pana Doktora był artykuł jego współautorstwa: The "Northern Turn" in Poland's Geopolitical Culture - https://ies.lublin.pl/rocznik/riesw/2025/3/8/

🔗 Więcej szczegółów o wydarzeniu: https://cbh.pan.pl/pl/klaus-zernack-colloquium-2026-4
___________
ℹ️ Spotkanie zostało zorganizowane przez Centrum Badań Historycznych PAN / Zentrum für Historische Forschung Berlin oraz Biuro Polski Instytut Spraw Międzynarodowych w Berlinie.

📸 PISM

23/07/2026

Chwalimy się!🥳

Nasze instytuty wśród najlepszych w Polsce! ⭐️🇵🇱

👉 Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego opublikowało wyniki ewaluacji jakości działalności naukowej za lata 2022-2025. Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej poddał ocenie 24 dyscypliny naukowe i aż 10 z nich uzyskało wysoką kategorię A, potwierdzając silną pozycję naukowo-badawczą naszej Uczelni.

📌 W tym gronie znalazły się także dwie dyscypliny realizowane na Wydziale Politologii i Dziennikarstwa przez Instytut Nauk o Komunikacji Społecznej i Mediach (nauki o komunikacji społecznej i mediach) oraz Instytut Nauk o Polityce i Administracji (nauki o polityce i administracji). Uzyskany wynik stanowi potwierdzenie wysokiej jakości prowadzonych badań oraz ich znaczenia dla rozwoju nauki i społeczeństwa.

Po raz pierwszy ministerialnej ewaluacji poddana została dyscyplina stosunki międzynarodowe, rozwijana w Instytut Stosunków Międzynarodowych. Już w swoim debiucie uzyskała ona kategorię B+, co jest bardzo dobrym wynikiem i solidnym potwierdzeniem potencjału naukowego tej dyscypliny.

🎯 Wyniki ewaluacji mają kluczowe znaczenie dla rozwoju jednostek naukowych, wpływając m.in. na ich finansowanie, prestiż oraz możliwości prowadzenia dalszych badań i współpracy krajowej oraz międzynarodowej.

Przyznane oceny są efektem zaangażowania pracowników naukowych, zespołów badawczych i całej społeczności akademickiej, która konsekwentnie rozwija działalność badawczą oraz buduje pozycję UMCS w kraju i za granicą. 📈

Serdecznie gratulujemy wszystkim pracownikom naszych instytutów oraz całej społeczności akademickiej UMCS! 🙌✨️
_________
ℹ️ Pełne wyniki ewaluacji: https://www.gov.pl/web/nauka/komunikat-ministra-nauki-i-szkolnictwa-wyzszego-w-sprawie-zakonczenia-kolejnego-etapu-ewaluacji-jakosci-dzialalnosci-naukowej

20/07/2026

Dr Elżbieta Szulc-Wałecka na stażu badawczym w Kordobie! 🇪🇸

👉 Nasza naukowczyni zrealizowała intensywny, tygodniowy pobyt badawczy na hiszpańskiej Universidad Loyola. Wyjazd odbył się w ramach prestiżowego funduszu grantowego, który Pani Doktor pozyskała w ramach Short-Term Scientific Mission (STSM), finansowanego przez sieć COST Action RELINK².

📌 Głównym celem wizyty było zacieśnienie międzynarodowej współpracy naukowej oraz rozwój projektów badawczych koncentrujących się na dynamice relacji między procesami cyfryzacji a funkcjonowaniem systemów demokratycznych. Szczególny nacisk położono na prace koncepcyjne i metodologiczne związane z inicjatywą Digital Democracy Lab (DDL).

ℹ️ Opiekunem merytorycznym i superwizorem pobytu był prof. Antonio Sianes z Universidad Loyola. Jego wsparcie oraz udostępnione zaplecze akademickie stworzyły doskonałe warunki do efektywnej pracy naukowej. Wizyta stała się również platformą do nawiązania kontaktów z innymi badaczami z hiszpańskiej uczelni. Wymiana doświadczeń pozwoliła na wnikliwą ewaluację dotychczasowych, wspólnych projektów badawczych z obszaru wpływu nowych technologii na sferę publiczną.

W ramach realizowanych prac przeprowadzono szczegółową analizę aktualnego stanu badań, identyfikując kluczowe dyskusje i luki badawcze w tematyce Digital Democracy Labs jako przestrzeni dla innowacji demokratycznych i zaangażowania obywatelskiego.

Przeanalizowano również istniejące schematy wdrożeń oraz fundamenty funkcjonowania laboratoriów demokracji, co z kolei pozwoliło na wyselekcjonowanie i ocenę tzw. dobrych praktyk. Ponadto skupiono się na analizie porównawczej praktycznych zastosowań DDL, aby odpowiedzieć na kluczowe pytanie badawcze: czy narzędzie to ma potencjał, by odbudować relacje między instytucjami przedstawicielskimi a obywatelami. 🔍

🎯 Uczestnicy spotkań skoncentrowali się także na przeanalizowaniu ram teoretycznych dla nowych przedsięwzięć naukowych oraz stworzyli szczegółowy harmonogram działań i podział zadań badawczych na nadchodzące miesiące.

Efektem pracy zespołu będzie publikacja naukowa oraz wypracowanie praktycznego przewodnika zastosowania narzędzia DDL w ramach sieci Relink jak i realizacji badań empirycznych w ogóle. 📙
_________
📸 archiwum prywatne

14/07/2026

Trwają prace nad nową strategią naszego Instytutu! 📑✒️

👉 Ostatnio w czerwcu odbyło się spotkanie robocze w formie warsztatów dla naszych pracowników. Głównym celem wydarzenia było wypracowanie nowej strategii rozwoju Instytutu, ściśle powiązanej z niedawno ogłoszoną Strategią UMCS na lata 2026-2030 (z perspektywą do roku 2035). 📝

📌 Kluczowym punktem spotkania była szczegółowa analiza SWOT (mocnych i słabych stron, szans oraz zagrożeń) w poszczególnych obszarach działalności Instytutu. W toku dyskusji i pracy warsztatowej przeanalizowano m.in. potencjał kadrowy i naukowy, infrastrukturę badawczą, dotychczasową aktywność publikacyjną, konferencyjną i projektową, a także współpracę z otoczeniem społeczno-gospodarczym.

🔍 Pozwoliło to zidentyfikować zarówno najważniejsze wyzwania stojące przed jednostką, jak i obiecujące obszary rozwoju, które mogą stać się wyróżnikiem Instytutu w nadchodzących latach. Zebrane wnioski i zarysowane scenariusze posłużą jako fundament do przygotowania finalnej wersji oficjalnego dokumentu strategicznego.

ℹ️ Warsztaty poprowadził dedykowany zespół ds. strategii pod przewodnictwem prof. Mariusza Sienkiewicza. Zespół ten, powołany w maju br., intensywnie pracuje nad aktualizacją kierunków rozwoju INoPiA. Dotychczas zorganizowano już dwa spotkania warsztatowe dla całej społeczności Instytutu oraz przeprowadzono diagnozę ankietową, która pozwoliła precyzyjnie wskazać kluczowe obszary priorytetowe w dalszym rozwoju Instytutu oraz sfery wymagające usprawnień.
________
📸 Ihor Kolisnichenko

10/07/2026

Referendum lokalne - od narzędzia kontroli po pole politycznej bitwy. 🗳⚡️

Czy referendum odwoławcze to tylko mechanizm rozliczania lokalnej władzy, czy także sposób na polityczny rewanż po przegranych wyborach? Co musi się wydarzyć, żeby taka inicjatywa zakończyła się sukcesem? I czy głośne referendum w Krakowie może uruchomić podobne scenariusze w innych dużych miastach? 🤔

👉 W najnowszym odcinku programu Radio Lublin „Środek tygodnia” o idei i praktyce referendum lokalnego opowiada prof. Katarzyna Radzik-Maruszak - dyrektor Instytutu Nauk o Polityce i Administracji UMCS.

📌 Zdaniem ekspertki dla zapewnienia odpowiedniej ilości podpisów i frekwencji przy urnach niezwykle ważny jest lokalny kontekst: poziom niezadowolenia mieszkańców, konkretne problemy samorządu, nastroje społeczne, a czasem także temperatura sporu politycznego. Każde referendum rządzi się własną logiką i wyrasta z innej mieszanki emocji, interesów i lokalnych napięć.

🗳 Prof. Katarzyna Radzik-Maruszak zwraca uwagę, że przypadek Krakowa pokazał, jak wiele zależy od mobilizacji różnych środowisk - od opozycji, przez aktywistów, po samych mieszkańców. Ale na to wszystko nakłada się jeszcze „wielka polityka”, której dziś z samorządu - zwłaszcza w dużych miastach - po prostu nie da się wyciąć. Referendum może być zatem zarówno demokratycznym instrumentem rozliczalności władzy, jak i narzędziem politycznego nacisku, odbijania wpływów czy budowania poparcia lokalnego.

📺 W rozmowie pojawia się także wątek emocji. Naukowczyni podkreśla, że choć referendum powinno opierać się na rzetelnej wiedzy i chłodnej ocenie działań lokalnych władz, to jednak coraz częściej funkcjonuje w rzeczywistości spolaryzowanej debaty, medialnego podgrzewania nastrojów i informacyjnych baniek.

🔗 Pełna rozmowa: facebook.com/share/v/18mnWXrEth/

09/07/2026

09/07/2026

7 lipca w naszym Instytucie odbyła się publiczna obrona rozprawy doktorskiej mgr Alberta Escribano Lópeza 🎓

Temat pracy: Radical Right, National Context, and Historical Legacies: A Comparative Study of Vox and P*S in Spain and Poland🔍🇪🇸🇵🇱

Promotorami rozprawy byli dr hab. Irma Słomczyńska, prof. UMCS, oraz prof. Jacek Wojnicki z Uniwersytetu Warszawskiego. Recenzentami byli: dr hab. Beata Kosowska-Gąstoł, prof. UJ, prof. Magdalena Musiał-Karg oraz dr hab. Maciej Hartliński, prof. UWM 🎓☺️

Obronie przewodniczyła dr hab. Katarzyna-Radzik Maruszak, prof. UMCS🎓

fot. archiwum prywatne 📸

05/07/2026

Polityki publiczne pod lupą młodych badaczy. 🇵🇱🔍

Ostatnio w czerwcu na naszym Wydziale odbyła się 2. edycja sympozjum naukowo-praktycznego pt. „Polityki publiczne w praktyce - stan obecny i perspektywy”.

👉 Podczas wydarzenia swoje referaty zaprezentowali młodzi naukowcy - studenci WPiD - zainteresowani funkcjonowaniem państwa oraz politykami publicznymi. Wystąpienia poświęcone były analizie wyzwań, dylematów decyzyjnych i działań realizowanych w ramach polityk publicznych przez poszczególne ministerstwa RP. Prelegenci podjęli zagadnienia związane z obszarami kultury, edukacji, polityki zagranicznej, rolnictwa, energetyki oraz polityki społecznej.

📌 Program sympozjum obejmował referat wprowadzający, panel wystąpień studenckich oraz moderowaną dyskusję. Całość wydarzenia poprowadził organizator sympozjum - dr Tomasz Wicha z Instytut Nauk o Polityce i Administracji.

Spotkanie zostało uroczyście zainaugurowane przed dziekan WPiD prof. Ewelinę Podgajną oraz zastępcę dyrektora INoPiA prof. Marcina Wichmanowskiego.

Dziękujemy wszystkim za aktywny udział i wartościową dyskusję! 🙌✨️
__________
📸 Ihor Kolisnichenko

30/06/2026

🎉 Plurimos annos! 110 lat historii, edukacji i tradycji szkoły w Motyczu.

👉 Przedstawicielki Katedra Myśli Politycznej i Komunikowania Politycznego - prof. Ewelina Podgajna i dr Eleonora Kirwiel - uczestniczyły w uroczystościach jubileuszowych z okazji 110-lecia Szkoła Podstawowa w Motyczu oraz 26. rocznicy nadania placówce imienia Wincentego Witosa.

Wydarzenie było okazją do wspólnego świętowania bogatej historii jednej z najstarszych szkół w regionie, ale również do refleksji nad znaczeniem dziedzictwa jej patrona Wincentego Witosa - wybitnego przywódcy ruchu ludowego, trzykrotnego premiera RP i jednego z ojców polskiej demokracji.

📌 Udział naszych reprezentantek w uroczystościach wpisuje się w działalność Katedry MPiKP, która od wielu lat prowadzi badania nad historią polskiego ruchu ludowego, jego myślą polityczną oraz rolą Witosa w dziejach Polski.

Cieszymy się, że pamięć o Wincentym Witosie jest wciąż żywa i stanowi inspirację dla kolejnych pokoleń uczniów. W świecie pełnym wyzwań wartości, które reprezentował - odpowiedzialność za wspólnotę, szacunek dla demokracji, pracowitość, uczciwość i służba publiczna - pozostają niezwykle aktualne. 🍀

Serdecznie gratulujemy całej społeczności szkolnej pięknego jubileuszu i dziękujemy za możliwość uczestnictwa w tym wyjątkowym święcie. Życzymy kolejnych lat sukcesów, rozwoju oraz nieustannego pielęgnowania tradycji i wartości, które od pokoleń budują to miejsce! 🫶✨️