16/05/2026
Trwają prace zabezpieczające szkielet odnaleziony pod ulicą Jagiellońską. Znalezisko podlega osuszeniu oraz oczyszczeniu z jednoczesnym pobraniem próbek do badania. W poniedziałek zostaną przeprowadzone oględziny kości, a szczątki przygotowane do przetransportowania do pełnej analizy antropologicznej, która już została zlecona i odbędzie się początkiem czerwca. Zaprezentujemy Państwu wstępne wyniki tych badań koordynowanych przez Sądecka Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Wiemy również, iż przeprowadzone będzie datowanie radiowęglowe (najprawdopodobniej w ośrodku poznańskim), co pozwoli ustalić więcej szczegółów związanych ze szkieletem.
Na chwilę obecną można stwierdzić, iż mamy do czynienia z regularnym pogrzebaniem ciała. Była to inhumacja w anatomicznym ułożeniu bez większych uszkodzeń ciała, wykonana z użyciem trumny.
Biorąc pod uwagę lokalizację znaleziska, istotnym kontekstem może być sąsiedztwo Bramy Węgierskiej w linii murów obronnych miasta, dlatego zachęcamy do zapoznania się z opisem i ryciną autorstwa Grzegorza Olszewskiego (całość znajduje się w ostatnim tomie "Rocznika Sądeckiego").
„Brama Węgierska była masywną budowlą kamienną i dziełem kunsztu architektonicznego. Wznosiła się w ciągu linii fortyfikacji. Na pierwszy rzut oka wydawałoby się, że powinna była stać na skrzyżowaniu i zbiegu dzisiejszych ulic: Wałowej, Szwedzkiej i Jagiellońskiej. Jest to przybliżona lokalizacja dawnej bramy. (...) Mianowicie okazuje się, że najprawdopodobniej prowadzona w XIX w. szeroko zakrojona akcja regulowania przebiegu ulic, dostosowywania modułów zabudowy do wymagań nowoczesnej urbanizacji doprowadziły do dość wyraźnego przesunięcia ram powstających XIX-wiecznych kwartałów względem pozostałości po starodawnych sposobach użytkowania przestrzeni miejskiej. Austriacka mapa Miega z ostatniej ćwierci XVIII w. pokazuje, że Brama Węgierska nie była zlokalizowana bezpośrednio na osi ulicy Drzewnej („Holz Gasse”), czyli dzisiejszej ulicy Jagiellońskiej, ale była raczej nieco bardziej przesunięta na zachód. Mapa Miega nie była nazbyt drobiazgowa, ale wydaje się, że ogólne wskazania za tym dokumentem należy uznać za właściwe i oś Bramy Węgierskiej powinniśmy przesunąć na zachód od osi dzisiejszej ulicy Jagiellońskiej przynajmniej o około 10 metrów, a może i więcej. Bramę w 1555 r. rozbudowano o dodatkowy obiekt obronny, tworząc z niej twierdzę bramną, trudną do sforsowania przez potencjalnego najeźdźcę (…)”.
Prezydent Ludomir Handzel, Artur Bochenek - Zastępca Prezydenta Miasta Nowego Sącza, Jarosław Jakubowski, Jarosław Suwała, Grupa Stowarzyszenie Historyczno Eksploracyjne Sądecczyzny- BŁYSKAWICA, Kurier Nowosądecki , Nowosądeckie Zeszyty Historyczne, NowoSądeckie.
