07/04/2025
Polecamy uwadze
𝗚𝗥𝗔𝗗 - CZYM JEST I CO WARTO O NIM WIEDZIEĆ?
⛈️Z racji zbliżania się sezonu burzowego kontynuujemy serię edukacyjno-ciekawostkową. Dziś na tapet weźmiemy grad - opad, który może towarzyszyć burzom.
▪️Grad jest opadem, który spada wyłącznie z chmur burzowych Cumulonimbus.
▪️Opady gradu często są mylone z opadami krupy śnieżnej, gdyż na pierwszy rzut oka są bardzo podobne. Różnicą jest to, że krupa nie przepuszcza światła, jest zbrylonym śniegiem i przypomina styropianowe kulki.
▪️Opady dużego gradu są niebezpieczne. Opady gradu o średnicy >2 cm jeżeli są połączone z silnym wiatrem mogą powodować wgniecenia w samochodzie, uszkadzać owoce czy niszczyć uprawy. Gradziny o średnicy >5 cm mogą stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia, niszczyć uprawy, obijać owoce, rozbijać szyby w samochodzie, powodować wgniecenia, a nawet dziurawić dach czy niszczyć dachówki.
▪️Do powstania największego gradu konieczne jest współistnienie kilku czynników. Jest to znaczna chwiejność termodynamiczna, która przekracza >2000-3000 J/kg, odpowiednie wartości parametrów kinematycznych (przede wszystkim uskok kierunkowy i prędkościowy), a także odpowiednia zawartość wilgoci w atmosferze. Najnowsze badania wykazały, że aby duży grad się pojawił, musi istnieć odpowiednia chwiejność termodynamiczna oraz balans pomiędzy uskokiem prędkościowym a chwiejnością termodynamiczną.
▪️ Proces powstawania gradu rozpoczyna się w środkowej lub górnej części chmury. Następnie gradziny opadają w dół poprzez warstwy przechłodzonej wody (wody w stanie ciekłym o temperaturze nawet do -30°C!), gdzie następuje szybki wzrost ich średnicy. Dalej opadają w kierunku ziemi.
▪️Najnowsze badania mówią, iż grad powstaje w wyniku jednego "przelotu" przez chmurę Cb, a nie jak dotychczas sądzono - w wyniku wielokrotnego krążenia w obrębie chmury.
▪️Do tej pory największą średnicę gradziny w Polsce zanotowano w Tomaszowie Mazowieckim, 24 czerwca 2021 r. Największa gradzina miała wtedy średnicę 14 cm.
📷Agnieszka Kobalczyk
[🖊️Filip Szymanek, Wojciech Pilorz]
