Projekt "Głuchoniemcy"

13/03/2026

Dziś na Wydziale gościliśmy włodarzy gminy Szerzyny (powiat tarnowski, województwo małopolskie) – wójta Grzegorza Gotfryda wraz z zastępcą Maciejem Sokulskim.

Wójt oraz dziekan WGSR UW, prof. Maciej Jędrusik, podpisali umowę, na mocy której Katedra Geografii Politycznej i Historycznej przygotuje kompleksowy system nazewnictwa miejskiego dla miejscowości Szerzyny, planującej wystąpienie o prawa miejskie.

W opracowaniu systemu nazewniczego wezmą udział: prof. Marcin Solarz, dr Krzysztof Górny, mgr Olga Szcześniak oraz lic. Aleksandra Malinowska. Niezwykle rzadko zdarza się okazja, by od podstaw zaprojektować cały system urbanonimów. W naszej pracy uwzględnimy zarówno lokalne dziedzictwo kulturowe gminy Szerzyny, jak i dorobek badań z zakresu geografii pamięci.
Jesteśmy bardzo podekscytowani tym nowym wyzwaniem!

Efekty naszej pracy będzie można zobaczyć już we wrześniu!😊

02/03/2026

27/02/2026

Kolejna tura pobrań wymazów w ramach projektu "Głuchoniemcy" rozpoczęta!
Dziś rano w Markowej stawiło się ponad 30 mężczyzn. Jesteśmy o krok od genetycznego portretu Markowej! Dziękujemy p. Marii Ryznar-Fołcie za pomoc w organizacji spotkania, a Centrum Kultury Gminy Markowa za gościnę.
Po południu kolejny etap badań w Krościenku Wyżnym. Było mniej ochotników, ale za to kilka bardzo ciekawych rozmów o Głuchoniemcach. Dziękujemy p. Agnieszce Zygarowicz-Pelczar, sołtysce Krościenka Wyżnego, p. Edwardowi Marszałkowi i tamtejszemu Kołu Gospodyń Wiejskich za serdeczne przyjęcie 🤩

20/02/2026

W dniu 16 lutego 2026 roku Rada Gminy Szerzyny (powiat tarnowski, województwo małopolskie) na wniosek wójta p. Grzegorza Gotfryda jednogłośnie nadała prof. Marcinowi Solarzowi tytuł: „Zasłużony dla Gminy Szerzyny”.

Uroczyste wręczenie aktu nadania z okolicznościowym medalem nastąpi podczas uroczystej sesji w dniu 1 marca. W trakcie uroczystości Profesor wygłosi odczyt pt. „Tajemnice kościoła św. Małgorzaty w Żurowej”.

17/02/2026

„Poniemieckie” to słowo, które odruchowo przywodzi na myśl Polskę zachodnią albo Warmię i Mazury. Mało kto zdaje sobie sprawę, że niejedną wieś zamieszkaną dawniej przez Niemców można znaleźć na Mazowszu, Lubelszczyźnie czy w Małopolsce. Niemieckich kolonistów ściągali na ws...

16/02/2026

Ruszamy z drugą rundą pobrań w ramach naszych badań genetycznych! 🚀

Dziękujemy za zainteresowanie projektem, przed nami kolejne terminy spotkań!

Jeśli wypełniłeś formularz, sprawdź swoją skrzynkę mailową - wysłaliśmy informacje o zakwalifikowaniu do udziału!

Terminy drugiej rundy pobrań:
27.02, godz. 9:00 - Centrum Kultury Gminy Markowa
27.02, godz. 16:00 - Krościenko Wyżne, ul. Szkolna 13, lokal Koła Gospodyń Wiejskich
28.02, godz. 19:00 - Gminne Centrum Kultury i Czytelnictwa w Szerzynach

Pobranie próbki polega na samodzielnym wykonaniu wymazu pałeczką z wewnętrznej strony policzka. Całość trwa maksymalnie 15 minut. Przypominamy, że co najmniej na godzinę przed badaniem nie wolno: jeść, pić, palić papierosów, żuć gumy, myć zębów ani płukać jamy ustnej.

Badanie jest w pełni bezpłatne i dobrowolne. Uczestnicy otrzymają informację o swoim pochodzeniu.

Jeśli jeszcze się nie zgłosiłeś - nadal możesz to zrobić! Zachęcamy do wypełnienia formularza zgłoszeniowego i oczekiwania na maila z informacją o kwalifikacji. Możliwe jest również zgłoszenie się stacjonarnie w dniu pobrania próbki (warto zabrać telefon, tablet lub laptop, aby wypełnić formularz na miejscu).

🔗 Zgłoś się tutaj: https://forms.gle/V1mxsVvXJCYZbiSv6

Kogo szukamy?
Pełnoletnich mężczyzn pochodzących z rodzin żyjących na Głuchoniemcach od wielu pokoleń - szczególnie (ale nie tylko) z miejscowości: Haczów, Krościenko Wyżne, Markowa, Ołpiny, Szerzyny, Wysoka oraz terenów sąsiednich. Badamy chromosom Y, dziedziczony wyłącznie w linii męskiej.

Jeśli jesteś kobietą o pochodzeniu głuchoniemieckim - zachęć do udziału swoich męskich krewnych!

Udostępnij ten post i pomóż nam dotrzeć do osób, które mogą być zainteresowane. Razem odkryjemy, kim są Głuchoniemcy!

14/02/2026

W Piśmie Uczelni "UW" ukazał się wpis poświęcony Głuchoniemcom! ☺️

Projekt "Głuchoniemcy" pojawia się w części o ważnych odkryciach naukowców z Uniwersytetu Warszawskiego. Zapraszamy do lektury! 📖

Całe wydanie pisma można znaleźć tu: https://www.uw.edu.pl/pismo-uczelni/

23/01/2026

Ostatni dzień zajęć w tym semestrze za nami! 🎓
Dziś zakończyliśmy przedmiot „Analizy DNA w badaniach populacyjnych, genealogii genetycznej i geografii”. Po solidnej dawce teorii mieliśmy też okazję zajrzeć od kuchni do laboratorium CeNT UW, w którym na co dzień prowadzone są badania – w tym już wkrótce także analizy próbek DNA w ramach Projektu "Głuchoniemcy". Dziękujemy Michałowi Golubińskiemu z CeNT UW za całą serię spotkań.

Studenci, trzymamy kciuki za Waszą sesję ✊📚 i widzimy się w przyszłym semestrze!

16/01/2026

Na ostatnie dwa dni nasza Katedra zmieniła się w miejsce pobrań próbek do badań genetycznych w ramach Projektu "Głuchoniemcy"🧪👩‍🔬
Dziękujemy wszystkim chętnym za odwiedziny, udział w badaniu oraz ciekawe dyskusje o pochodzeniu Głuchoniemców! Przekazaliśmy do CeNT UW już ponad 150 par próbek, a wstępne wyniki powinny pojawić się do końca roku.

Za nami również drugi wykład w ramach kursu „Analizy DNA w badaniach populacyjnych, genealogii genetycznej i geografii” 🧬
Dowiedzieliśmy się dziś wiele o haplogrupach chromosomu Y i mitochondrialnego DNA, za co dziękujemy Michałowi Golubińskiemu z CeNT UW. A następne spotkanie już niebawem!

09/01/2026

Pierwsze pobrania próbek za nami. Największe zainteresowanie nasze badania wzbudziły w trzech gminach: Krościenko Wyżne, Markowa i Szerzyny. W ich wypadku niewiele nam brakuje by zbudować (niemal) pełny genetyczny obraz gmin!

Przejrzeliśmy więc nasze bazy danych i ustaliliśmy listę nazwisk, których przede wszystkim brakuje nam pośród naszych ochotników, by jak najbardziej zbliżyć się do tego celu. Osoby o nazwiskach jak niżej będą miały pierwszeństwo w procesie kwalifikacji do udziału w Projekcie.

Klucz doboru jest następujący:
1) nazwisko zarejestrowane w gminie Krościenko Wyżne, Markowa lub Szerzyny w XVI lub XVII w.;
2) liczba nosicieli nazwiska w gminie Krościenko Wyżne, Markowa i Szerzyny jest nie mniejsza niż 50 osób;
3) trzecie kryterium, dodatkowe, dla niewielkiej liczby nazwisk – pojawiło się ono w ciekawym kontekście w źródłach historycznych.

Wciąż zapraszamy jednak także innych mieszkańców Głuchoniemiec do rejestrowania się w naszej bazie - https://forms.gle/V1mxsVvXJCYZbiSv6. Mamy nadzieję na mobilizację Haczowian - liczymy na Was!

Jeśli znacie osoby spełniające te kryteria, możecie je oznaczyć lub przesłać im nasz post 😊 Dziękujemy!