21/07/2026
Naszą trzecią prelegentką będzie prof. dr hab. Iwona Sagan z Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytet Gdański, która wraz z prof. dr hab. Pawłem Golikiem i prof. dr hab. Beatą Możejko weźmie udział w dyskusji w Ośrodku Pracy Twórczej IBW PAN nad jeziorem Wdzydze. Już 8 sierpnia, wspólnie z publicznością, będą rozmawiać o katastrofalnych skutkach lekceważenia nauki.
Poniżej zamieszczamy biogram i krótkie wprowadzenie do wystąpienia:
🌳 Biogram:
Prof. dr hab. Iwona Sagan jest kierownikiem Zakładu Geografii Społeczno-Ekonomicznej oraz koordynatorem Centrum Doskonałości - RECOURSE (Research and Education Centre of Excellence for Urban Socio-Economic Development) na Uniwersytecie Gdańskim. Kierowane przez nią Centrum jest ośrodkiem badań rozwoju obszarów miejskich oraz samorządowej polityki lokalnej i regionalnej. Prof. Iwona Sagan jest m.in. członkiem Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN, Zespołu Ekspertów Samorządowych Fundacji Batorego, Wojewódzkiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej, Komitetu Doradczego Obszaru Metropolitalnego Gdańsk-Gdynia-Sopot i szeregu innych organizacji miejskich, metropolitalnych i regionalnych. O jej wieloletniej specjalizacji w badaniach problematyki obszarów zurbanizowanych świadczy koordynacja i uczestnictwo w międzynarodowych oraz krajowych projektach badawczych z tej dziedziny oraz liczne publikacje poświęcone tematyce miast, metropolii i regionów.
🌲 Opis prezentacji:
Koncepcja reżimu miejskiego jako niepożądana wiedza o mechanizmach władzy i polityki miejskiej.
Polityka miejska i regionalna jest obszarem, w którym decyzje władz samorządowych, państwowych oraz aktorów gospodarczych mają bezpośredni wpływ na jakość życia mieszkańców, rozwój gospodarczy, środowisko i bezpieczeństwo społeczne. Jednym z ważnych pojęć wykorzystywanych do analizy procesów zarządzania miastami jest koncepcja reżimów miejskich. Zakłada ona, że realna władza w mieście nie należy wyłącznie do formalnych instytucji samorządowych, lecz powstaje w wyniku współpracy elit politycznych, biznesowych oraz innych wpływowych grup interesu. Reżimy miejskie tworzą więc sieci powiązań, których celem jest realizacja określonej wizji rozwoju miasta, często podporządkowanej wzrostowi gospodarczemu, inwestycjom i konkurencyjności, których największymi beneficjentami są podmioty wchodzące w skład tej nieformalnej koalicji władzy.
Problem pojawia się wtedy, gdy interesy dominujących grup zaczynają przeważać nad wiedzą naukową, potrzebami społecznymi lub ostrzeżeniami ekspertów. Reżimy miejskie skupione na wzroście gospodarczym mogą marginalizować ostrzeżenia naukowców, jeśli ograniczają one możliwości inwestycyjne lub zwiększają koszty realizacji projektów. Wiele badań wskazuje, że w polityce miejskiej i regionalnej dochodzi do ignorowania wyników badań naukowych dotyczących m.in. zmian klimatycznych, suburbanizacji, jakości powietrza, transportu publicznego czy ładu przestrzennego. Dokumenty strategiczne dotyczące polityki miejskiej podkreślają konieczność prowadzenia rozwoju w sposób zrównoważony i oparty na wiedzy eksperckiej, jednak praktyka zbyt często odbiega od tych założeń. W efekcie jakość życia mieszkańców pogarsza się.
Koncepcja reżimów miejskich pomaga zrozumieć, dlaczego wiedza ekspercka bywa marginalizowana, a podejmowane decyzje są często wynikiem układu interesów politycznych i ekonomicznych, a nie wyłącznie racjonalnej analizy naukowej.
