Biojorogy

29/06/2024

ที่หายไปนาน เพราะ ไปร่วมนำเสนองานวิจัยใน งาน International Conference ด้านสะเต็มศึกษา ที่สถาบันการศึกษาแห่งชาติสิงคโปร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีนันยาง ระหว่าง 26-28 มิถุนายน 2567
ปล. ติดค้างบางอย่างลูกเพจไว้ จะรีบจัดการให้เสร็จวีคหน้านี้ครับ สัญญาเลย 🙏🏻🙏🏻🙏🏻

14/06/2024

ขอหยิบยืมเทคนิค "เกมทายศัพท์กับ knd.studio" มาเล่นบ้างนะครับ
ปล.แอดเป็น Fc. คุณ Vee KND อิอิ

09/06/2024

ภาพถ่ายแมลงที่เข้ารอบ ผลงานนักเรียนแต่ละคน สุดยอดมาก ทั้ง ม.ต้น ม.ปลาย และ อาชีวะ

06/06/2024

แลบการย่อยอาหารประเภทคาร์โบไฮเดรต ชอบนะ มันวุ่นวายดี ผลการทดลองก็มีประเด็นให้อภิปรายเยอะด้วย

ชอบตรง การใช้มะม่วงกระตุ้นให้มีการหลั่งของน้ำลายนี่แหละ บางกลุ่มได้มาเยอะมากจนใช้ไม่หมด 555

อ้างอิง 📷📖
JANHOM, C. (2020). DEVELOPMENT OF PRACTICAL WORK IN LEARNING UNIT OF DIGESTION FOR FOSTERING SENIOR SECONDARY STUDENTS'SCIENTIFIC EXPLANATION (Master Thesis, Srinakharinwirot University).

31/05/2024

แอดเชื่อว่า ลักษณะที่ถูกคัดเลือกไว้นี้ (Natural Selection) คงต้องเจ๋งมาก ๆ (ไม่งั้นสิ่งมีชีวิตที่มีลักษณะดังกล่าวคงสูญพันธุ์ไปแล้ว) ดังนั้น การสร้างนวัตกรรมที่เลียนแบบธรรมชาติ (Biomimicry innovation) จึงเป็นอะไรที่แอดชอบมาก ๆ เอามายกตัวอย่าง หรือใช้เป็นธีมในการจัดการเรียนรู้ชีววิทยาตามแนวทางสะเต็มสะตีมก็ได้ ใช้พัฒนา Analogical Reasoning ก็ได้ ปังเนอะ

Taking inspiration from a robber fly’s eye, researchers developed a lens-free pinhole compound eye with a perovskite nanowire photodetector array. It exhibited a wide field of view and dynamic motion tracking.

Learn more in the May issue of Science Robotics: https://scim.ag/76u

31/05/2024

เกมที่ช่วยให้นักเรียนไปท่องจำศัพท์เฉพาะชีวะ (Technical Term: TT) อย่างขะมักเขม้น โดยวันนี้ Dr.Pual ตัวตึง ดีกรี สอวน.ค่าย 2 มาเป็นกรรมการตัดสิน ช่วยครู ว่าเพื่อนตอบถูกไหม

โดยบทบาทของครูและกรรมการคือ พูดชื่ออวัยวะเป็นภาษาไทย นักเรียนต้องนำแก้วที่วางไว้ที่จุด Start/Stop ไปวางครอบคำศัพท์เฉพาะนั้น ๆ เช่น หากครูบอกว่า ถุงน้ำดี ก็ต้องเอาแก้วไปครอบที่ Gallbladder โดยปล่อยศัพท์สักทีละ 4-5 คำ แล้วตามด้วยรางวัล เช่น ถุงน้ำดี กระเพาะ ตับ ทวารหนัก ทิวลี่ กลุ่มไหนถูกหมด ก็จะได้รับรางวัลไป

Lesson learn: คำศัพท์ Technical Term ในกรอบวงกลม คำเดียวกัน ควรใช้วงกลมคนละ และวางคนละตำแหน่ง เพื่อไม่ให้ลอกกัน และควรระวังพรายกระซิบรอบ ๆ ด้วย อิอิ

หวังว่านักเรียนจะสนุกเนอะ

ปล.แอดได้ไอเดียมาจาก Social Media สักที่ ขอขอบคุณครับ

31/05/2024

ข้าวนี้ มีบุญคุณอันใหญ่หลวง

ข้าวเป็นพืชผสมตัวเอง (self pollinated crop) กล่าวคือ มีดอกที่จัดอยู่ในประเภทดอกสมบูรณ์ (perfect flower) ทั้งเกสรเพศเมียและเกสรเพศผู้อยู่ในดอกเดียวกัน จึงเกิดการผสมของละอองเกสรเพศผู้และเกสรเพศเมียภายในดอกได้มากกว่าพืชที่เป็นผสมข้าม (cross pollinated crop) เช่น ข้าวโพด เป็นต้น

อย่างไรก็ตามโอกาสที่จะเกิดการผสมข้ามในข้าวมีประมาณ 5% ดังนั้นการปลูกข้าวในพื้นที่นาทั่วไปอาจเกิดการผสมกับข้าวสายพันธุ์อื่นๆที่ปลูกในพื้นที่เดียวกัน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการทำให้เกิดสายพันธุ์ข้าวใหม่ๆ ตามวิถีการทำนาแบบเดิม (ซึ่งจะได้กล่าวในโพสต์ต่อไป)

การผสมระหว่างเกสรเพศผู้กับเกสรเพศเมียเพื่อทำให้เกิดเมล็ดข้าวขึ้นนั้น มีช่วงอุณหภูมิที่เหมาะสมประมาณ 20-30 องศาเซลเซียส ถ้าอุณหภูมิตํ่าลงถึง 16 องศาเซลเซียส หรือสูงถึง 40 องศาเซลเซียส เกสรเพศผู้จะถูกทําลายหมด เนื่องจากมีกระบวนการที่ต้องอาศัยการทํางานของเอนไซม์

งานวิจัยจากศูนย์วิจัยข้าวพิษณุโลก เมื่อปี 2543 พบว่าอุณหภูมิในช่วงเดือนมีนาคมที่สูงกว่าปกติ 1-3 องศาเซลเซียส ในช่วงผสมเกสรของข้าวนาปรัง ทำให้ข้าวพันธุ์ปทุมธานี 1 เกิดเมล็ดลีบมากกว่า 40 % เป็นต้น

ดังนั้นการเปลี่ยนแปลงสภาวะอากาศที่มีแนวโน้มว่าอุณหภูมิของโลกโดยเฉลี่ยเริ่มสูงขึ้น โดยในหลายพื้นที่มีอุณหภูมิสูงมากกว่า 40% จึงส่งผลต่อผลผลิตข้าวของโลกในอนาคต โดยเฉพาะอย่างยิ่งผลกระทบต่อประเทศไทยและประเทศในเขตร้อน

29/05/2024

ประกวดถ่ายภาพแมลง!!! ใกล้ Deadline แล้วนะ ทุกคนๆๆๆ

📢 แจ้งขยายวันปิดรับผลงานภาพถ่ายแมลง Photo Competition 2024 ครั้งที่ 1 ประจำปี 2567 จากวันที่ 30 เมษายน 2567 เป็นวันที่ 31 พฤษภาคม 2567

ด้วยประกาศจากสำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กำหนดให้วันที่ 26 มิถุนายน 2567 เป็นวันจัดกิจกรรม 'เนื่องในวันสากลแห่งความหลากหลายทางชีวภาพ' ทางคณะกรรมการจัดการประกวดภาพถ่ายแมลงภายใต้หัวข้อ 'ความหลากหลายของแมลงประเทศไทยในป่าและสิ่งแวดล้อม: Exploring Thailand’s Insect Diversity: Photo Competition 2024' ครั้งที่ 1 ประจำปี 2567 จึงได้พิจารณาและเห็นชอบให้ถือเอาวันนี้เป็นวันจัดงานมอบรางวัล และขยายระยะเวลาการปิดรับผลงานภาพถ่ายจากเดิมวันที่ 30 เมษายนเป็นวันที่ 31 พฤษภาคม เพื่อเพิ่มระยะเวลาให้ผู้ที่สนใจมีโอกาสศึกษาและค้นคว้าเกี่ยวกับแมลงมากขึ้น สามารถสร้างสรรค์ผลงานภาพถ่ายและวิดีโอคลิป และเก็บรายละเอียดต่าง ๆ ได้ครบถ้วน พร้อมทั้งเปิดโอกาสให้ผู้ที่เพิ่งทราบข่าวการประกวดได้ส่งผลงานเข้าร่วมประกวด

🗓️ กำหนดการใหม่

- ปิดรับสมัครและส่งผลงาน: 31 พฤษภาคม 2567
- ประกาศรายชื่อผู้ผ่านเข้ารอบ: 9 มิถุนายน 2567
- ประกาศผลผู้ได้รับรางวัล: 16 มิถุนายน 2567
- พิธีมอบรางวัล: 26 มิถุนายน 2567

ร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการสำรวจความหลากหลายทางชีวภาพด้วยการถ่ายภาพแมลง สิ่งมีชีวิตเล็ก ๆ ใกล้ตัวคุณ!

💸 ชิงเงินรางวัล มูลค่ารวมมากกว่า 300,000 บาท

#เติมพลังรักษ์ยั่งยืนสู่ผืนป่าไทย

29/05/2024

Twerk เก่งนะเราอ่ะ!!!

ข้อควรทราบเกี่ยวกับแมลงก้นกระดกในเชิง
Physiology และ Pathophysiology
(1) แมลงก้นกระดก (Rove beetle) ชอบ
▪️ความชื้น จึงมักระบาดในฤดูฝน
▪️แสง, เพราะมีระบบ light navigators นำทาง คล้ายแมลงเม่า จึงชอบเข้าที่พัก
(2) มีแบคทีเรียกลุ่ม Pseudomonas-like และ Wolbachia อาศัยอยู่ในต่อมแบบ symbiosis ซึ่งจะคอยสร้างพิษ Pederin ไหลไปตามของเหลว hemolymph ทั่วร่าง
(3) แม้ว่าเฉพาะตัวเมียเท่านั้นที่สร้าง แต่ตัวผู้ก็ได้รับมาจากตัวเมียในตอน mating ได้ ดังนั้นอันตรายไม่ต่างกัน
(4) แมลงก้นกระดกไม่มีกลไกปล่อย pederin เอง ดังนั้นมักจะออกมาตอน hemolymph รั่วออกภายนอก เช่น ตอนโดนบี้
(5) Pederin มีกลไกยับยั้ง Ribosomal translation ในขั้นตอน translocation ส่งผลให้ keratinocyte ที่โดนไม่สามารถสร้าง vital protein ได้ทยอยต-ายแบบ necrosis
(6) ผลจาก Necrosis ทำให้เกิด damage วงกว้าง บรรดา damage structure (DAMP) ได้รั่วออกมากระตุ้นเหล่า toll-like receptor (TLR) บน phagocyte ทำให้จับกินแล้วปล่อย cytokine กระตุ้นการอักเสบเป็นวงกว้าง เรียกว่า Paederus dermatitis
**ดังนั้นรอยโรคเกิดจาก Direct cytotoxic activity และ Innate immunity**

(7) Pederin ที่ยังฉาบบินผิว สามารถทำอันตรายต่อผิวหนังที่โดนได้ต่อ เช่น กรณีข้อพับ จะโดน lesion แบบสมมาตร เรียกว่า Kissing lesion
(8) Pederin มีระยะเวลาในการออกฤทธิ์ ไม่ได้เกิดแผลทันที แต่จะค่อยๆเกิดใน 24 ชม.
(9) ร่างแมลงก้นกระดกอ่อนแอมาก ดังนั้นการจับด้วยแรงของมนุษย์ พร้อมจะฉีกร่างแล้วโดน pederin ตลอดเวลา จึงแนะนำให้เป่า หรือหาอะไรคลุมผิวหนังไว้ ถ้าจะเอาออก
(10) การเปิดน้ำแบบ Free flow ร่วมกับใช้สบู่ล้างออก สามารถช่วยได้ เพราะใช้สมบัติ detergent ในการล้างเอาสารละลาย hemolymph ออกไป

26/05/2024

นุดขี้ลอก!!!!! มาดูนวัตกรรมที่เป็น BIOMIMICRY/BIO-INSPIRED INNOVATION กันๆๆ มีคนเอาไปใช้ในการจัดการเรียนรู้ตามแนวทาง STEM/STEAM ด้วย สอดแทรก Analogical Reasoning อีก ดีฉ่ำ!!!

23/05/2024

อิทธิพลของศาสนา ในชั้นเรียนวิทยาศาสตร์
(รุ่นน้องแอด ที่ภาคใต้ ก็เป็นชั้นเรียนชีววิทยาแบบอิสลาม ไม่ผ่าหมูจ้า แต่จะผ่าอวัยวะวัวเพื่อศึกษาแทน)

แอดว่ามันสะท้อน Nature of Science
ด้านที่ 3 องค์กรทางวิทยาศาสตร์ (Scientific Enterprise) มาก ๆ (AAAS)

วิทยาศาสตร์ คือ กิจกรรมของมนุษยชาติ (Human activity) ซึ่งมีมิติในระดับของบุคคล สังคม หรือองค์กร

✅️ วิทยาศาสตร์เป็นส่วนหนึ่งของกิจกรรมในสังคมของมนุษย์ที่มีความซับซ้อน (Science Is a Complex Social Activity)
✅️ วิทยาศาสตร์มีหลักการทางจริยธรรมในการดำเนินการ (There Are Generally Accepted Ethical Principles in the Conduct of Science)
✅️ วิทยาศาสตร์แตกแขนงเป็นสาขาต่าง ๆ และมีการดำเนินการในหลายองค์กร (Science Is Organized Into Content Disciplines and Is Conducted in Various Institutions)

โพสต์นี้ ไม่ได้มีเจตนาต่อว่าหรือด้อยค่าศาสนา หรือความเชื่อที่แตกต่างกันเพียงแค่แสดงให้เห็นว่าในแต่ละศาสนาและความเชื่อก็จะมีแนวทางในการศึกษาชีววิทยาที่ไม่เหมือนกันครับ
🙏🙏🙏