22/08/2026
Chuyện bắt đầu từ một cái mail: công ty bên quận 1 mời tui phỏng vấn vị trí thực tập có lương. CV là con Nhi ép tui rải cả tháng nay, rải như rải truyền đơn. Có lương, bà con ơi. Sau một năm đi làm được trả công bằng trải nghiệm, hai chữ "có lương" đọc lên nghe sang như trúng số.
Tin đó tui chưa kịp khoe thì cả hẻm đã biết - con Nhi qua ăn cơm kể cho cô Sáu, phần còn lại là chuyện của hạ tầng truyền thông hẻm 404. Sáng thứ năm, hẻm tổ chức tiễn quân như tiễn người đi thi hoa hậu. Tui chạy ra mượn chú Bảy bộ sơ mi cấp cứu, chú không đưa liền - chú ủi. Ủi thẳng thớm xong mới giao: "Bộ này cứu mấy trăm mạng rồi, hên dữ lắm. Mặc xong trả nguyên trạng nghen." Cô Sáu dúi hộp cơm sườn: "Ăn cho chắc bụng, phỏng vấn mà bụng đói là khai ra hết cái nghèo." Bà Bảy dúi tờ năm chục gấp tư - lần này tui cầm liền, không hỏi han gì, chỉ nói con cầm lấy hên nghen bà. Bà cười móm mém. Con Nhi bắt tập phỏng vấn thử. Nó hỏi: "Vì sao em nghỉ chỗ cũ?" Tui đáp: "Chỗ cũ không lương thì kêu bằng nghỉ hay kêu bằng thoát?" Nó ghi vô sổ: câu này vô đó cấm nói. Thằng Phát đòi đi theo quay vlog "Một ngày theo chân kỹ sư Gu Gồ đi phỏng vấn", bị cả xóm dập từ trong trứng.
Và nhân vật chính của khâu vận chuyển: anh Ba.
Anh Ba chạy xe ôm công nghệ, đóng đô đầu hẻm mười mấy năm nay. Hồ sơ trên app: 4.9 sao. Hỏi sao hông tròn 5, ảnh còn cay tới giờ: có bà khách chấm 4 sao, lý do ghi rõ "chạy êm quá, ngủ quên, lố trạm". Đặc sản của ảnh là gói phỏng vấn: chở đi, ngồi chờ, chở về, đặt qua Zalo, giá bằng cuốc thường. Trên app không có gói đó. Trên app cũng không có cái này: sinh viên trường tui đồn nhau, đi phỏng vấn mà được anh Ba chở là dễ đậu. Tụi nó kêu là vía anh Ba. Đứa nào tới vòng phỏng vấn cũng ráng book cho được, thành cái lệ, như đi thi ghé lạy ông Địa.
Bảy giờ sáng tui leo lên xe. Và trong bốn chục phút từ làng đại học qua cầu Sài Gòn, tui hiểu tại sao cái vía đó thiêng.
Công ty này tòa B hả? Gửi xe hầm B2 là xếp hàng mười phút, nên lát anh thả em cổng sau, đi bộ hai phút là tới, khỏi lo trễ. Phỏng vấn tầng bốn hả? Thang máy tòa đó chậm nhứt quận 1, em leo bộ hai tầng chót cho máu chảy, vô đỡ run. Chị lễ tân tóc ngắn hơi khó, mình cười chào trước là êm.
Tui hỏi sao anh rành dữ vậy. Ảnh cười trong nón bảo hiểm:
Em là đứa thứ bốn mươi bảy anh chở đi phỏng vấn trong năm nay. Mười mấy năm thì không đếm nổi. Đậu hay rớt gì, tụi nó cũng gọi điện báo nhà ngay trên xe anh. Ngồi trước nghe riết, anh thuộc hết: chỗ nào hay hỏi gì, chỗ nào trả lương trễ, chỗ nào phỏng vấn năm vòng xong im re luôn. Trung tâm hướng nghiệp nào lại cái yên xe này em.
Rồi ảnh dặn, kiểu dặn em út trong nhà:
Vô đó nó hỏi "điểm yếu của em là gì", đừng trả lời "em cầu toàn quá" nghen. Câu đó anh nghe mấy chị HR ngồi sau lưng chê chắc một ngàn lần. Cứ nói thiệt. Anh chở mười mấy năm, đứa xạo rớt nhiều hơn đứa dở.
Tới cổng sau, ảnh dựng xe, nói đúng bốn chữ mà sinh viên đồn là câu bùa: "Vô đi. Anh chờ."
Tui đi vô, ngoái lại thấy ảnh cắm mặt vô điện thoại bấm bấm. Tui hơi chột dạ, sợ ảnh canh nổ cuốc khác, bỏ tui bơ vơ giữa quận 1.
Đang ngồi run ở sảnh thì một anh nhân viên đi ngang, khựng lại, nhìn cái áo sơ mi của tui như nhìn người quen:
Ê. Áo của chú Bảy đúng hông? Vậy chắc khách anh Ba luôn rồi.
Tui ngẩng lên. Trời đất. Anh Toàn. Phòng số 4. Dàn PC RGB. Người vừa được cô Năm "tốt nghiệp" hồi cuối tháng bảy.
Ảnh nhắn anh hồi sáng, kêu để ý giùm một đứa hẻm mình - anh Toàn cười. - Còn bộ sơ mi đó, hồi bảo vệ đồ án anh cũng từng mượn, nhìn phát biết liền. Mà khỏi nhắn anh cũng biết. CV của em nằm trong hệ thống, anh thấy chữ "hẻm 404" trong phần địa chỉ là anh nói vô một tiếng liền. Anh mới vô tháng đầu, chưa có công trạng gì, đưa được cái CV tới đúng bàn là hết cỡ của anh. Còn lại tự em nghen.
Phỏng vấn hỏi gì, kể chi tiết chắc bà con ngủ, chỉ có hai khúc đáng tiền. Khúc một, người ta hỏi kinh nghiệm làm việc với người dùng thật. Tui khai đúng sự thật: hệ thống người dùng khó nhất em từng vận hành là một con hẻm - người dùng từ sáu chục tới tám chục tuổi, thiết bị đời cũ, sự cố phát sinh đều đặn mỗi chiều thứ ba, và mức độ hài lòng được đo bằng cơm sườn. Cả phòng bật cười. Khúc hai, người ta hỏi điểm yếu. Tui hít một hơi, nhớ lời anh Ba, khai thiệt: "Dạ, em từng nợ môn Giải tích. Trả xong rồi, mà em kể ra cho khỏi mang tiếng giấu." Chị phỏng vấn cắm cúi ghi gì đó, miệng tủm tỉm cười.
Ra cổng, anh Ba vẫn ngồi đó thiệt, đang uống cà phê bịch. Lượt về, tui hỏi cái điều lấn cấn nãy giờ: sao anh có số anh Toàn? Tới đèn đỏ, ảnh móc điện thoại đưa tui coi, tự nhiên như khoe hình con cháu.
Danh bạ của ảnh dài dằng dặc, lưu theo cái kiểu chỉ ảnh hiểu: "Toàn – 404 – Q1 – 2026". "Hằng – Gò Vấp – ngân hàng – 2021". "Lâm – cơ khí – Bình Chánh – 2014". Mấy trăm cái tên như vậy. Đứa nào ảnh chở đi phỏng vấn mà đậu, ảnh xin số, lưu kèm chỗ làm. Để chi? Để mai này chở một đứa mới tới đúng tòa nhà đó, ảnh nhắn đúng một tin: "Có em út sắp vô, để ý giùm anh."
- Anh có làm gì đâu - ảnh nói, mắt vẫn nhìn đường. - Anh chỉ nhớ số tụi nó thôi. Sài Gòn rộng lắm em. Rộng cỡ đó thì ai cũng cần một người nhớ số mình.
Tui ngồi sau, ôm cái cặp, nghĩ: cả thành phố tưởng anh Ba chở người. Không phải. Ảnh là con router. Mười mấy năm ảnh làm đúng một việc: nối mấy đứa lạc mạng vô lại với nhau. Còn cái "vía anh Ba" mà sinh viên đồn, tui nghĩ nó thiêng thiệt - tại đi phỏng vấn mà biết ngoài cổng có người ngồi chờ mình, tự nhiên bớt run phân nửa.
Bốn giờ chiều, mail báo đậu. Thực tập có lương, tuần sau nhận việc. Tui la lên một tiếng giữa hẻm, và hạ tầng truyền thông hẻm 404 lo nốt phần còn lại. Tới chừng tui thoát được vòng vây chúc mừng của cả xóm, cầm điện thoại định gọi má, thì má đã gọi trước. Camera vẫn quay lên trần nhà như ba năm nay.
- Nghe nói đậu rồi hả con? Cô Năm mới gọi má xong. Mà thực tập với fresher là chức gì, có lớn hông con?
Tui bật cười, xong tự nhiên nói một mạch, nói hết. Rằng con chưa từng làm Gu Gồ. Rằng một năm nay chỗ cũ trả công cho con bằng trải nghiệm. Rằng cả hẻm nuôi con theo cái kiểu mà chắc má biết rồi đó. Đầu dây bên kia im một hồi, rồi cái bóng đèn trần nhà lên tiếng, gọn hơ:
- Mấy chuyện đó má biết trước con hết trơn. Thôi. Lãnh tháng lương đầu thì về quê một chuyến nghen. Má nấu canh chua cá lóc. Lần này khỏi nhìn trần nhà nữa, về nhìn má nấu.
Tui dạ mà cái mũi nghẹt cứng. Chắc tại khói xe quận 1 còn bám.
Tối đó tui đãi cả xóm hủ tiếu. Tui nói cô Út ghi sổ giùm con, tháng sau lãnh lương con trả, lần này trả thiệt nghen cô. Cô Út vừa trụng bún vừa nói tỉnh bơ: "Ừa. Mà lỡ tới chừng đó có đứa trả giùm con rồi, thì con biết phải làm chi rồi hén." Tui nói dạ, con biết. Biết thiệt.
Giữa tiệc, chú Ba khui lon nước cái tách, hỏi lớn: "Rồi công ty đó bự hơn Gu Gồ hông bây?" Cả xóm quay qua nhìn. Tui đứng dậy, lần đầu tiên sau ba năm, đính chính thành công:
- Dạ nhỏ xíu hà. Mà là thiệt.
Tưởng cả xóm hụt hẫng. Ai dè vỗ tay rần rần, to hơn mọi truyền thuyết cộng lại. Cô Năm ngồi góc bàn, mặt tỉnh queo, buông đúng một câu:
- Kỹ sư thiệt rồi hén. Mừng thì mừng, đừng có ở lì. Ở đây lớn rồi là cô đuổi à.
Cả xóm cười muốn sập hẻm. Tui cũng cười, mà trong bụng nghĩ: mai mốt tới lượt mình bị đuổi, thế nào cũng được một tấm hình trên bức tường đó - ôm thùng đồ, vừa mếu vừa cười.
Hẻm 404, tới giờ này Google Maps vẫn chưa tìm ra. Thôi kệ nó luôn. Hết một mùa, tui chỉ chắc được một điều: có những thứ không cần định vị - người cần tìm nhau, kiểu gì cũng tìm thấy nhau.
