07/04/2020
MÔI CHẤT LẠNH - HFC R410a và R407c:
Theo nghị định thư Montreal 1985 và Copenhagen 1995 thì các môi chất lạnh CFC(R11,12,13,113,502,500,…) bị loại trừ vào cuối năm 1995, các HCFC (R22,R123) sẽ bị ngưng sản xuất vào năm 2020, riêng các dịch vụ ke,f theo được kéo dài tới 2030. Các nước đang phát triển có lượng tiêu thụ nhỏ hơn 0,3kg/người (Việt Nam) được trì hoãn thêm. Hiện nay các môi chất lạnh thay thế chỉ còn là HFC (các freon không có thành phần clo) như R134a(CH2 - CF3), R125(CHF2 - CF3), R32(CH2F2)… các HFC có chỉ số làm suy giảm tầng ozon ODP = 0 nhưng vẫn có hiệu ứng nhà kính làm nóng địa cầu GWP & ne.
🏗 Môi chất R407c và R410a thuộc nhóm HFC, là môi chất không chứa clo, không phá huỷ tầng ozon.
Môi chất R407c gồm 3 thành phần theo khối lượng: 23% R32 + 25% R125 + 52% R134a. (Ngoài ra trên thị trường còn dòng gas R407f – Khác biệt về phần trăm các thành phần và phụ gia)
Môi chất R410a gồm 2 thành phần theo khối lượng: 50% R32 + 50% R125.
🏗 R410a và R407c không sử dụng dầu khoáng mà sử dụng dầu tổng hợp polyester (POE), đây là điều phiền toái và phức tạp nhất của môi chất HFC, trong khi dầu khoáng sử dụng cho môi chất R22 hút ẩm rất ít thì dầu tổng hợp lại hút ẩm rất cao, cao gấp 20 lần dầu khoáng ( ở độ ẩm không khí 45% )
🏗 Khi bị nhiễm ẩm dầu POE phản ứng với ẩm sinh ra cacbon acid tác dụng với kim loại tạo thành lớp cáu cặn bám vào thành ống gây tắc nghẽn đường ống, bám vào các cửa valve tiết lưu, các chi tiết chuyển động của máy nén gây kẹt valve tiết lưu, kẹt máy nén.
🏗 Nhược điểm khác là môi chất HFC không hoà tan dầu, nếu thay môi chất HFC vào hệ thống HCFC thì điều quan trọng nhất là phải làm sạch dầu cũ, chỉ cần còn sót lại một ít dầu cũ cũng sẽ làm cho toàn bộ dầu trong hệ thống biến thành bùn.
🏗 Một nhược điểm nữa là môi chất HFC rất nhạy cảm với các tạp chất như dầu, các hidrocacbon có trong vòng tuần hoàn của môi chất lạnh
🏗🏗🏗
Giống như R22 các môi chất HFC không độc hại, không gây cháy nổ, tuy nhiên do áp suất bão hoà của gas R410a và R407c cao hơn R22 nên sẽ có nhiều khác biệt:
🛰 Khác về công nghệ, vật liệu chế tạo máy nén, các valve, và các phụ kiện kèm theo. Như máy nén R22 được thử nghiệm ở áp suất 2,75MPa thì máy nén R407C được thử nghiệm ở áp suất 3,2MPa và máy nén R410A được thử nghiệm ở áp suất 4,15 MPa (do áp suất bão hòa của R410A cao gấp 60% và R407C cao hơn 10% so với R22).
🛰 Cũng do hoạt động ở áp suất cao hơn, ví dụ dàn ngưng giải nhiệt gió có nhiệt độ ngoài trời 35oC nhiệt độ ngưng tụ 50oC thì dàn ngưng R407C có áp suất 20bar, R410A có áp suất 30,7bar so với 19bar của R22, nên hầu như các loại dụng cụ lắp đặt bảo dưỡng, sửa chữa phải thay đổi sang công nghệ mới để đảm bảo độ bền cơ học cũng như ngăn chặn nguy cơ rò rỉ và đáp ứng độ sạch của hệ thống, cũng như thành phần của hỗn hợp môi chất lạnh trong hệ thống.
🛰 Các van nạp dùng cho R22 không thể dùng cho môi chất lạnh mới này do không đủ độ bền cơ học, áp kế không phù hợp với thang đo.
🛰 Do R410A và đặc biệt 407C là hỗn hợp không đồng sôi nên để đảm bảo thành phần hỗn hợp không bao giờ nạp hơi vào hệ thống, do đó xi lanh nạp định lượng không dùng được mà phải dùng một loại cân đặc biệt để nạp lỏng cho hệ thống.
🛰 Do yêu cầu gắt gao về độ không lẫn dầu nên loại bơm chân không cũ của R22 cũng không sử dụng được. Người ta phát triển một laọi bơm chân không mới riêng cho R410A và 407C có van một chiều chống lẫn dầu. Nếu dùng bơm chân không loại cũ phải lắp thêm một bộ adaptor chống lẫn dầu.
🛰 Để đảm bảo bảo vệ bề mặt trong của ống đồng khỏi bị oxi hóa (đặc biệt đối với R407C và R410A) công nghệ mới đòi hỏi tất cả các mối hàn phải tiến hành trong khí nitơ bảo vệ, đặc biệt phía trong ống, với quy trình hàn được qui định nghiêm ngặt.
🛰 Các chi tiết khi lắp ráp được vệ sinh kỹ lưỡng bằng khí nitơ ( không được dùng khí nén). Hệ thống thiết bị đuọc thổi sạch bằng khí nitơ.
🛰Loại trừ hơi ẩm còn sót lại, hệ thống được sấy chân không đôi khi áp suất được đưa xuống dưới 5mmHg tương đương với nhiệt độ bay hơi của nươc ở 0oC.
🛰 Công tác thử kín của hệ thống được tiến hành theo 3 bước : bước 1 là 5bar, trong 5phút, bước 2 là 15bar trong 5 phút, bước 3 là 32 bar trong 24h.
-Sưu tầm-